واژه «جانفدا» را فراتر از يک توصيفِ سياسي بايد خواند. اين «کلمه رمز» براي تبيينِ ماهيتِ ايستادگي است. جانفدايي، رفتاري است که از اعماقِ شعور و درکِ عميقِ شرايطِ تاريخي برمي‌آيد. جانفدايي، يعني اعلامِ آمادگي براي گذار از «خود» به سوي ميهن، اسلام و انقلاب. يعني فدا کردنِ خويشتن براي ساختنِ جهاني که در آن، پرچمِ عزت و کرامتِ ايران، در اهتزاز باشد. اين «عهدِ جانفدايي» بود که در لحظاتِ بحراني، با انبوهِ امضاها و ايستادگي‌هاي قهرمانانه، توهماتِ دشمن را در هم شکست و دست و اراده را در برابرِ قامتِ ايستاده ملت، کوتاه کرد. اما امروز، در پي فروکش کردنِ طوفان‌هاي بيروني، ما با يک «مأموريتِ جديد» و يک «هندسه رفتاري متفاوت» روبرو هستيم. اگر در مرحله نخست، «جانفدا» بودن، در برابرِ دشمنِ بيروني، ايستادگي دفاعي بود، در مرحله دوم، وظيفه ما در برابرِ هموطنان، گذار به هندسه «جان‌پناه» است. ما براي وطن، «جانفدا» هستيم، اما براي هموطن، بايد «جان‌پناه» باشيم. اين انتقال از «جانفدايي جنگي» به «جان‌پناهي مدني» مستلزمِ التزام به «اخلاقِ مواسات» و عدالتِ توزيعي است. در روزگاري که زمستانِ سخت در راه است و لشکرِ سرما، با سرعتي پيش‌بيني‌ناپذير در حرکت است، مشکل تأمينِ انرژي، ديگر تنها يک مسئله فني يا اقتصادي نيست. دقيقا يک «جبهه تمام‌عيارِ اخلاقي- ملي- امنيتي» است. بخشي از ظرفيت‌هاي توليدي ما، در اثرِ جناياتِ کينه توزِانه دشمن آسيب ديده و محاصره‌هاي ساختگي، گزينه‌هاي وارداتي را براي ما به حداقل رسانده است. اکنون، آنچه با هزاران زحمت و از خود گذشتگي فرزندانِ وطن فراهم مي‌شود، بايد با رويکردي «مدبرانه» و «سنتِ مواسات» مصرف شود. «جان‌پناهي» در اين فصلِ سخت، يعني رعايتِ «عدالتِ مصرف». يعني صرفه‌جويي در استفاده از حامل‌هاي انرژي، نه از روي محدوديت، بلکه از سرِ «احترام به حقِ ديگري». وقتي ما در مصرفِ گاز يا برق، زياده‌روي مي‌کنيم، در واقع درحال سلبِ حقِ «گرم شدنِ» هموطنان خود در «آخر خطوطِ شبکه» هستيم. عدالتِ اجتماعي در اينجا يعني تدبير براي گرماي گاز همگان. بايد گاز و برق با گرماي «سنتِ مواسات» و هم‌دلي هموطنان، به همه جا و همه کس برسد. ما نبايد اجازه دهيم که شکافِ ميانِ «توانگري» و «بي‌طرفي»، به يک شکافِ اجتماعي دردناک تبديل شود. اينجا «بي‌طرفي» معنا ندارد. بي‌طرف دقيقا طرف همان جانياني است که پنجه در جان مردم ما زدند. اين درست که دنيا بر مدارِ «زور» و «نظام‌هاي قدرت‌محور» مي‌چرخد، اما ما در ميهنِ خود، موظفيم بر مدارِ «عدالت» و «مهرباني» حرکت کنيم. اگر ايستادگي در برابرِ دشمن، «ايمانِ سياسي» ماست، پس صرفه‌جويي در مصرف و مراقبت از منابعِ ملي براي تأمينِ نيازِ دورترين هموطنان، «ايمانِ اجتماعي» و «الهياتِ زندگي» ماست. بياييد در فصل سرد، دل‌ها را به همراهي گرم کنيم. با «جان‌پناهي» نشان دهيم که قدرتِ ما هم در سلاح و ايستادگي است و هم در «نظمِ اخلاقي» و «عدالتِ توزيعي». با مديريتِ مدبرانه، نشان دهيم ملتي هستيم که در اوجِ سختي، «فکرِ ديگري» را نيز در محاسباتِ خود و حتي پيش از خود مي‌آوريم. اين است معناي واقعي ميهن‌دوستي. يعني تعريفِ «جان‌پناهي» در ادامه «جانفدايي». ماپناهيم براي هر کسي که در اين خاک، هم‌وطنِ ماست....

جمهوری اسلامی / شماره 13503 / دوشنبه 25 آبان 1405 / صفحه 3 / خبر

https://jepress.ir/13503/3/17810

https://jepress.ir/13503/3

https://jepress.ir/Archive/pdf/1405/08/25/3.pdf

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و پنجم آبان ۱۴۰۵ساعت 13:2  توسط غلامرضا بنی اسدی  | 

یکی از خطرناک‌ترین پدیده ها، ظهورِ جریاناتی است که دچار نوعی «عشقِ قدرت» شده و در ورطه «کیشِ شخصیت» سقوط می‌کنند. این وضعیت زمانی آغاز می‌شود که برخی افراد، با بهره‌گیری از ابزارهایِ رسانه‌ای و پروپگاندای تبلیغاتی، تلاش می‌کنند وجهه‌ای «آرمانی» و «قهرمانانه» از خود خلق کنند. وجهه‌ای که نه بر پایه دستاوردهایِ ملموس، بلکه بر موجِ تبلیغاتِ سازمان‌یافته و مهندسی‌شده استوار است. تراژیک‌ترین بخشِ این پدیده، تلاشِ سیستماتیکِ این افراد برای ناپدید ماندنِ موفقیتِ دیگران است. آنان برای آنکه «هیچِ» خود را در قامتِ «همه چیز» بنمایند، هرگونه پیشرفتِ جمعی یا تدبیرِ عاقلانه را به حاشیه می‌رانند. این افراد در اثرِ همین توهمِ برتری، خود را فارغ از هرگونه پاسخگویی و مصون از اشتباه می‌پندارند در حالی که هزینه‌های سنگینِ تصمیماتِ نسنجیده یا رفتارهایِ تکانشیِ آن‌ها، بر دوشِ کلِ پیکره نظام و ملت تحمیل می‌شود. این «سوء توهم» به گونه‌ای پیش می‌رود که فرد، جهان و انسان‌ها را از زاویه‌ای «بالا به پایین» می‌نگرد. غافل از آنکه در سلسله‌مراتبِ معرفتی و سلوکی، قامت‌های بلندتری وجود دارند که باید با تواضع و از پایین به بالا نگریست. اما این گروه، چنان در غلّ و زنجیرِ توهمِ خویش‌اند که حتی بلند سخن گفتن و داشتنِ بلندگوهایِ رسانه‌ای را، با «داشتنِ ضریبِ اثر» اشتباه می‌گیرند. آن‌ها صدای بلند را با حقیقت و تکرارِ شعار را با کارآمدی جایگزین کرده‌اند. خطرناک‌تر از آن است که این سوء توهم، در میانِ «ابوابِ جمعی» و هم‌سویانِ این جریان، به یک «عقیده جمعی» تبدیل شود. جایی که هر رنگی جز رنگِ سیاه-پندارِ آنان، نفی می‌شود و هر کسی که در مسیرِ این توهمات سد شود، به عنوانِ دشمن یا مانع قلمداد شده و علیه او شوریده می‌شود. رفتارهایی نظیر توهین به مقاماتِ سابق و جاری، حمله به تدابیرِ نهادهای عالی نظام و حتی درخواست‌های تحکم‌آمیز برای انحلالِ بندهای قانون اساسی (که بسترِ مشروعیتِ نهادهای حاکمیتی است)، دیگر اتفاقاتِ پراکنده نیست، بلکه بخشی از «الگوی رفتاری» این جریان است. در سطحِ سیاستِ راهبردی، این رویکرد به جای «وفاق»، سیاستِ «انشقاق» را پیش می‌برد. با ایجادِ گسست میانِ ملت و حاکمیت، نه یک شکافِ کوچک، بلکه «اتوبانی» عریض برای نفوذ و پیشروی دشمن می‌سازند. این افراد، در حالی که خود را از عالم و آدم و حتی از خالقِ جهان طلبکار می‌پندارند، با هم‌افزاییِ «سوء توهم» و «سوء تفاهم»، محاصره خارجیِ دشمن را با «محاصره داخلی» تکمیل می‌کنند. نتیجه این ویروسِ «کیشِ شخصیت»، فلج کردنِ توانِ تصمیم‌گیریِ مسئولان و تضعیفِ تدابیرِ عاقلانه است. وقتی «خودبرترپنداری» جایگزین «مسئولیت‌پذیری» شود، صدای «طب‌کاری» بر صدای «مسئولیت پذیری» غلبه می‌کند. باید به صراحت گفت که انسجامِ ملی، با «قهرمانانِ ساختگی» ساخته نمی‌شود، بلکه با «مردانِ پاسخگو و متواضع» استوار می‌گردد. تداومِ این جریان، ضررِ امنیتِ ملی و بقایِ استراتژیکِ کشور است. زمان آن رسیده است که «ضریبِ توهم» با «سنگِ محکِ پاسخگویی» سنجیده شود تا دیگر هیچ‌کس نتواند با هزینه‌ بیت‌المال، تندرویی و کارشکنی را در لباسِ قهرمانی به نمایش بگذارد.

ب / شماره 5939 / دوشنبه 25 آبان 1405 / صفحه 3

https://archive.birjandemrooz.com/PDF/14050825.pdf

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و پنجم آبان ۱۴۰۵ساعت 13:1  توسط غلامرضا بنی اسدی  | 

ما به سانسور حکمت‌ها داریم فرصت زیستِ حکیمانه را از دست می‌دهیم. یکی از جمله راهبردی ترین حکمت های مغفول مانده «مدارا» است. رفتاری که به این کلام روشن امیرالمؤمنین علی(ع) چنین پشتوانه سازی و راهنما شده است: «سلامة العیش فی دَرَکِ الاختیار» که ترجمه و تفسیر آن به روشنی بر این اصل تأکید دارد که «سلامت و درستی زندگی در گرو مدارا کردن است». این حدیث، حرف 1400 سال پیش نیست که کلام هدایتگر همه زمان هاست که در هر عصر و زمانی، راهگشای زیست مسالمت‌آمیز و انسانی است. اما افسوس که امروز، در جامعه ما، شاهد غلبه «نارَواداری» و کمبود مدارا در تعاملات فردی و اجتماعی هستیم. می دانیم که «رَواداری»، آن خشتِ کانونی است که اگر از زیر بنای جامعه کشیده شود جز آواری برجای نخواهد ماند. کلمه رمزی که در نبود آن جدول زندگی قفل می شود. درفضای قفل و بن بست هم هیچ راهی به سوی موفقیت باز نمی شود. باید روادار بود. باید این سنت حسنه را توسعه داد. این فضا جایی است که تحمل اندیشه‌ها، سلایق و نگاه ها به جایی راه باز می کند که اشتباهات دیگران رخت برمی‌بندد، بنیان‌های اخلاقی و اجتماعی سست شده دوباره استحکام می یابد. جامعه در معرض انواع تنش‌ها، چالش‌ها، درگیری‌ها و نزاع‌ها به آرامش می رسد. با رواداری و توسعه مدارا می توان روحیه تقابل و ستیزه‌جویی را مدیریت کرد و عوارض آن را به سمت صفر شدن پیش برد. روابط انسانی را از آتش رفتارهای تند مصون ساخت. آن جانمایه فرهنگ دینی و ایرانی ماست که همواره بر پایه‌هایی چون مهربانی، گذشت و مروت بنا شده است. در آموزه‌های اسلامی، حتی با دشمنان نیز تا سر حد امکان، مدارا توصیه شده است و در حق دوستان، همواره بر مروت و جوانمردی تأکید گردیده است. این میراث غنی فرهنگی و دینی، ظرفیت بالایی برای بازسازی روحیه مداراجویی در جامعه دارد. باری، مروت و مدارا انسان ساز و جامعه ساز است اما پرسش اینجاست که چرا این گوهر گران‌بها، در جامعه ما کمرنگ شده است؟ چرا به جای گفت‌وگو و درک متقابل، شاهد صف‌آرایی و قضاوت‌های شتاب‌زده هستیم؟ ریشه‌یابی این پدیده و تلاش برای احیای فرهنگ مدارا، ضرورتی انکارناپذیر برای سلامت و پویایی جامعه ماست. بازگشت به آموزه‌های حکیمانه امام علی(ع) و درک عمیق این حقیقت که «سلامت زندگی در مدارا کردن است»، می‌تواند سرآغاز تحولی مثبت در روابط انسانی و اجتماعی ما باشد. سرآغازی که ادامه و سرانجامی نیکو را برای ما و جامعه ما رقم خواهد زد.

ب / شماره 5939 / دوشنبه 25 آبان 1405 / صفحه 4

https://archive.birjandemrooz.com/PDF/14050825.pdf

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و پنجم آبان ۱۴۰۵ساعت 13:0  توسط غلامرضا بنی اسدی  | 

وقتی مردم را با انگشت اتهام نشانه می رویم، سه انگشت به سمت خود ما برمی گردد و شست ما هم صددرصد روی آن سه تا می نشیند و به آن قوت می بخشد. در قصه پرغصه فقر شدید کتاب خوانی هم همین حکم جاری است. یک انگشت مای حاکمیت اقتصادی- فرهنگی را نشانه می کند، یک انگشت مای رسانه را، یک انگشت مای سیاست گذار را و ده ها انگشت دیگر هم اگر می بود باز به خود ما برمی گشت. وقتی تورم، نردبان را چند پله، یکی بالا می رود، وقتی گرانی سبد خرید را آن قدر کوچک می کند که خورد و خوراک هم در آن جا نمی گیرد، معلوم است که کتاب بیرون می ماند. « اول جسم و بعد جان» را کسانی می فهمند که طعم گرسنگی را چشیده باشند. وقتی خربزه به دلیل اینکه آب است از دایره فکر بیرون می رود تا همه حواس جمع نان شود، به صورت طبیعی کتاب هم غریب خواهد ماند. بماند که گرانی یقه خود کتاب را هم گرفته است که اگر بخواهیم این دست گره شده را باز کنیم و کتاب را نجات دهیم، یقه خود ما در پنجه اش خواهد ماند. «مای رسانه» هم خیلی کوتاهی کرده ایم در برابر کتاب و فرهنگ کتاب خوانی. اگر فرهنگ خواندن رونق بگیرد گرانی کتاب را با رفتن به کتابخانه های عمومی چاره می کردند مردم. رسانه ها اعم از مکتوب و برخط و از دیداری و شنیداری و به ویژه تلویزیون و سینما و به خصوص شبکه خانگی، کم گذاشته اند برای کتاب لذا باید سنگین بردارند بار فرهنگی ای که برزمین مانده است. رسانه های دیداری و به ویژه شبکه خانگی، در اقدامی بسیار سؤال برانگیز، سیگار را در میان دو انگشت همه به ویژه نسل نو، چنان جانمایی کرد که دیگر جای خود را به قلم و کاغذ نمی دهد. سن اعتیاد به سیگار بسیار پایین آمده و سن کتاب خوانی بسیار بالارفته است تازه اگر کتابی خوانده شود. اگر کسری از آنچه برای سیگار، این سفید سیاه ساز زندگی، برای کتاب کار می شد الان دست همان نسل کتاب بود و زندگی شان روی حساب. اینجا، فراتر از انگشت اتهام، دست بر یقه « مای سیاست گذار» باید محکم شود و ما را به دیوار هوشیاری بکوبد که چه کرده ایم برای کتاب که چنین حساب زندگی از دست ما دررفته است؟ این مای سه گانه، تنها جمع معدودی نیستند که در حاکمیت نشسته باشند تا مثل همیشه و در همه حوزه ها، دق دلی را بر سرشان خالی کنیم. بسیاری از ماها در جایگاه های مختلفی قرار داریم که شأن پاسخ گویی داریم.

خود ماها در جایگاه های حاکمیت و رسانه و سیاست گذار و تصمیم ساز و... قرار داریم و البته در جایگاه مردم نیز هم. یک جاهایی باید پرسشگر و مطالبه کننده باشیم و یک جاهایی باید روی صندلی داغ اتهام بنشینیم و جواب پس بدهیم. حواسمان باشد که در«متهم‌سازی» سهم خود را در نظر داشته باشیم و بکوشیم برای اصلاح رویکرد و الا تراشیدن سر همدیگر به ماشین اتهام گرهی باز نمی کند. پیش ترها همه رابطه‌مان با کتاب حسنه بود. حرمت قائل بودیم برای این «دوستِ ساکت» اما راهنما. حتی در طاقچه خانه برخی روستاییان هم در کنار قرآن و مفاتیح، نهج البلاغه و شاهنامه و گلستان و مثنوی و دیوان حافظ و... هم بود. در شب نشینی ها هم نقل مجلس صفحات خوانده شده فلان کتاب بود. علاوه بر این، هدیه دادن کتاب هم کلاس داشت و هم پذیرش. برخی حتی کادوی عروسی شان هم کتاب می شد اما امروز بیشتر ترجیح می دهند طلا یا «کارت هدیه» کادو بگیرند نه حتی لوازم خانگی. کتاب که دیگر جایی ندارد. بله، ما متهمیم. حتی بالاتر؛ جرم ما هم اثبات شده است اما باز هم در جایگاه مدعی می نشینیم.

شهرآرا / شماره 4909 / یکشنبه 24 آبان 1405 / صفحه آخر / کوچه

https://shahraranews.ir/fa/publication/content/18131/465868

https://shahraranews.ir/files/fa/publication/pages/1405/8/24/18131_165271.pdf

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و چهارم آبان ۱۴۰۵ساعت 12:28  توسط غلامرضا بنی اسدی  | 

پیش‌ترها می‌خواندیم و می‌گفتیم که در اقتصاد، «چرخه‌ جایگزینی» یکی از موتورهای محرک رشد است. سیستمی که در آن مصرف‌کننده با «نوسازی لوازم»، همگام با پیشرفت روزافزون فناوری، کیفیت زندگی خود را ارتقا می‌دهد. اما وقتی اقتصاد از مسیر رشد خارج شده و به یک «انقباض شدید و مزمن» دچار می‌شود، این چرخه نه‌تنها متوقف می‌شود، بلکه در مسیری معکوس، سقوطی لایه‌لایه و دردناک را آغاز می‌کند. ما امروز شاهد یک «سقوط سلسله‌مراتبی» در رفتار مصرف‌کننده هستیم، از «نوسازی» به «بازسازی»، از «بازسازی» به «خودسازی آماتور» و درنهایت، به «پذیرش فقدان» رسیده‌ایم. و این تلخ‌ترین مرحله است. تجربه زیسته ما در سال‌های اخیر می‌گوید، گام نخست این سقوط، گذار از «خرید جدید» به «تعمیر» بود.

در این مرحله، مصرف‌کننده سعی می‌کند با «بازسازی» ابزار، عمر مفید آن را طولانی کند. اما وقتی هزینه‌ تعمیرات به مرز نامعقول می‌رسد یا دسترسی به قطعات یدکی به‌دلیل گرفتارشدن در دو «ت»؛ تحریم‌ها یا تورم دشوار می‌شود، ما با پدیده‌ «خودسازی فنی» روبه‌رو می‌شویم. در این مرحله، شهروندی که هیچ پیش‌زمینه‌ تخصصی ندارد، برای نجات ابزارش- گاه با جست‌وجوی شیوه تعمیر در اینترنت و کمک از هوش مصنوعی- «دست‌به‌آچار» می‌شود. اما تراژدی اینجاست که «دانش ناقص»، غالبا به جای ترمیم، منجر به «تخریب نهایی» می‌شود. ابزاری که می‌توانست با یک تعمیر اصولی زنده شود، در اثر تلاش‌های ناامیدانه و آماتور، به «زباله‌ تکنولوژیک» تبدیل می‌شود. در این نقطه، ما با یک «شکست ابزاری» مواجه می‌شویم. جایی که ابزار، دیگر نه کار می‌کند و نه قابل تعمیر است.

اینجاست که انسان، در حالتی از استیصال عقلانی، به «دفتر خاطرات پیشین» پناه می‌برد. بازگشت به تجربه‌ زیسته گذشتگان، در واقع نوعی «نوستالژی بقا» است. بازگشت به زمانی که «سادگی»، یک انتخاب نبود، بلکه زیست متداول همه بود که به فردا نظر داشت. امروز، اما چنین بازگشتی، حتی اگر اجبار باشد معلوم نیست شدنی باشد، پذیرفتنی که پیشکش. بگذریم، زمانی که یک «یخچال ازکارافتاده» از نقش «حافظ کیفیت مواد غذایی» به جایگاه یک «کمد فلزی» تنزل می‌یابد، ما درواقع شاهد مرگ کارکردی ابزار هستیم. این تغییر کاربری، نمادی از یک عقب‌گرد تمدنی در سطح خُرد است. وقتی یخچال به کمد تبدیل می‌شود، کل «الگوی زیست» تغییر می‌کند. خریدها از «ذخیره‌سازی ماهانه» به «خریدهای تک‌‌وعده‌ای» تغییر می‌یابد؛ الگویی که در دوران پیشاصنعتی رایج بود و اکنون دوباره به‌عنوان تنها راه مدیریت بحران بازگشته است. این روند، ما را به سوی سبک زندگی‌ای سوق می‌دهد که تا همین دیروز، تصور آن برای شهروند مدرن «هراس‌آور» بود. ما از «تعویض» رسیدیم به «تعمیر» و از «تعمیر» رسیدیم به «فقدان».

این مسیر، تنها یک گزارش اقتصادی از کاهش قدرت خرید نیست، بلکه گزارش «تغییر هویت مصرف‌کننده» است؛ تبدیل «انسان تکنولوژیک» به «انسان درمانده». این وضعیت نیز، زنگ خطری برای سیاست‌گذاران است تا بدانند که فشار اقتصادی، تنها جیب‌های مردم را خالی نمی‌کند، بلکه «ساختار ذهنی» و «کیفیت زیست» آن‌ها را تخریب می‌کند. بازگشت به سادگی، زمانی زیباست که «آگاهانه» و برای «تعالی» باشد، اما وقتی این سادگی، حاصل «ناتوانی در تعمیر یک یخچال» باشد، نامش سادگی نیست. نامش «سقوط استاندارد زندگی» است.

این چیزی است که مسئولان باید برایش نسخه عاجل بپیچند. با مدیریت بازار، با بستن دست‌هایی که در فزون‌خواهی و گران‌سازی درازتر می‌شود. نباید بگذاریم برخی‌ها نه از آب که از خشکی هم برای خود کره بگیرند، به قیمت خشک‌ترشدن زندگی مردم. همراهی مردم و دولت می‌تواند گذر از این شیب‌راهه را آسان‌تر کند.

شهرآرا / شماره 4909 / یکشنبه 24 آبان 1405 / صفحه 9 / اقتصاد

https://shahraranews.ir/fa/publication/content/18131/465850

https://shahraranews.ir/files/fa/publication/pages/1405/8/24/18131_165264.pdf

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و چهارم آبان ۱۴۰۵ساعت 12:27  توسط غلامرضا بنی اسدی  | 

چگونه می‌توان جامعه‌ای را از حالتِ «مصرف‌کننده صرفِ اطلاعات» به سوی «خلقِ معنا و پیشرانِ پیشرفت» سوق داد؟ پاسخ در یک کنشِ زیربنایی نهفته است، بازگشت به کتاب. رونق گرفتن کتابخوانی اما نه به مثابه یک «عادتِ شخصی»، بلکه به مثابه یک «پروژه حکمرانیِ فرهنگی». کتاب را باید خواند تا «زندگی» حساب پیدا کند. تا بتوانیم میانِ واقعیتِ موجود و آرمانِ مطلوب، پل بزنیم. اما تکیه بر اراده فردی، برای تحولِ ساختاری کافی نیست. اینجاست که نقشِ «حکمرانیِ فرهنگی» پررنگ می‌شود. وظیفه نظامِ حاکم، فراهم آوردنِ زیرساخت‌هایی است که جامعه را به سمتِ این «دوستِ ساکت و نجیب» سوق دهد. این مأموریت، تنها شاملِ چیدمانِ کتابخانه‌ها نیست، بلکه شاملِ خلقِ اکوسیستمی است که در آن، خواندن، به عنوانِ یک «ارزشِ اجتماعیِ والا» بازتعریف شود. در این مسیر، بحثِ «هزینه» نباید با نگاهِ حسابداریِ سنتی و کوتاه‌مدت درک شود. اگر بودجه‌های کلان برای کتابخوانی و ترویجِ فرهنگِ مطالعه اختصاص می‌یابد، نباید آن را «هزینه جاری» دانست، بلکه باید آن را یک «سرمایه‌گذاریِ استراتژیک و درازمدت» قلمداد کرد. این سرمایه، ماهیتی شبیه به «بذر» دارد؛ هزینه‌ای است که در خاکِ معرفت رها می‌شود و در نهایت، با ضریبِ بازدهیِ «یک به صد»، ثمره خود را در قالبِ «فردِ فرهیخته» به جامعه بازمی‌گرداند. جامعه کتابخوان، نه تنها از نظرِ فکری، بلکه از نظرِ «اخلاقِ مدنی»نیز تعالی می‌یابد. جامعه‌ای که با کتاب، با جهانِ هستی و با تجربیاتِ گذشتگان و آینده‌گران پیوند می‌خورد، مردمی می‌پرود که از هر چیز، بهترین و بیشترین بهره را می‌برند. یکی از بزرگ‌ترین دستاوردهای این تحول، شکل‌گیریِ «روحیه مراقبت از اموال عمومی» است. فردی که کتاب می‌خواند، با درکِ پیوندِ میانِ «حقوقِ اجتماعی» و «مسئولیت‌هایِ فردی»، حافظِ اموالِ عمومی و زیرساخت‌ها و روساخت هایِ جامعه به عنوان میراث جمعی خواهد بود. این «میراث بانی»، خود، یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های کاهشِ هزینه‌هایِ اجتماعی و افزایشِ کاراییِ اقتصادی است. لایه دومِ این سرمایه‌گذاری، در «افق‌هایِ ذهنی» نهفته است. کتابخوان‌ها، به دلیلِ برخورداری از «نگاهِ سیستمی و فرامتنی»، افق‌هایِ بلندِ پیشرفت را برای خود و جامعه در نظر می‌گیرند. آن‌ها برخلافِ نگاه‌هایِ مینیاتوری و کوتاه‌مدت، به دنبالِ «پایداری» و «توسعه ساختاری» هستند. این کوشندگیِ فکری، در نهایت، در همان هندسه پیشرفت کشور قرارمی گیرد. یعنی هرگونه حرکتِ علمی، اقتصادی و سیاسی، در نهایت به سمتِ «توسعه متوازن و اصیلِ ملی» سوق داده می‌شود. در نهایت، باید پذیرفت که کتاب، تنها یک شیء فیزیکی نیست، بلکه «ابزارِ مهندسیِ ذهن» است. حکمرانیِ فرهنگیِ موفق، حکمرانی‌ای است که به جایِ سرمایه‌گذاری بر «مصرفِ گذرا»، بر «تولیدِ اندیشه» سرمایه‌گذاری می‌کند. تمدن ها با تولید اندیشه شکل می گیرند. مصرف تولیدات دیگران باعث فروپاشی تمدن ها می شود حتی اگر هزاران سال در تاریخ ریشه داشته باشند. اندیشه های برترند که در فردا هم دست بالا را دارند. دست ها هم با قدرت دانایی بالا می روند؛ با پشتوانه کتاب.

ب / شماره 5938 / یکشنبه 24 آبان 1405 / صفحه 3

https://web.bale.ai/chat?uid=4566938119

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و چهارم آبان ۱۴۰۵ساعت 12:26  توسط غلامرضا بنی اسدی  | 

زیبایی چیست؟ پاسخ اولیه آن ذیل این نگاه شکل می گیرد که مفهومِ «زیبایی» به شدت با «ظواهر» و «تجملاتِ گذرا» گره خورده است، انسانِ مدرن در جستجویِ بی‌پایانِ یک «زندگیِ زیبا» است. اما در این مسیر، غالباً از مسیرِ اصلیِ حقیقت باز می‌ماند. حقیقتِ زیبایی، نه در رنگ‌ها و فرم‌هایِ بیرونی، بلکه در «نظمِ درونی» و «هماهنگیِ هستی» نهفته است. امام علی(ع) با نگاهی نافذ و فراتر از زمان، این حقیقتِ بنیادین را در قالبِ یک حکمت بیان فرموده‌اند: «لَا جَمَالَ کَجَمَالِ الْعَقْلِ؛ هیچ جمالی، زیباتر از عقل نیست.» این کلام، یک «انقلابِ زیبایی‌شناختی» است. امام(ع) زیبایی را از ساحتِ «ادراکِ حسی» به ساحتِ «ادراکِ عقلانی» منتقل می‌کنند. از این منظر، عقل تنها یک ابزار برای «حل مسئله» یا «محاسبه‌ سود و زیان» نیست بلکه، «معمارِ زیبایی» است. عقل است که به آشفتگیِ احساسات، نظم می‌بخشد. به پراکندگیِ خواسته‌ها، جهت می‌دهد و به بی‌نظمیِ رفتارهایِ انسانی، معنا می‌بخشد. در «حیاتِ فردی»، زیباییِ زندگی، محصولِ «مدیریتِ عاقلانه خود» است. انسانی که در برابرِ هیجاناتِ نفسانی، شعله‌هایِ بی‌رویه خشم یا یأس، فاقدِ «زمامِ عقل» باشد، زندگی‌ای آشفته و زشت خواهد داشت. زندگیِ زیبا، زندگی‌ای است که در آن، «اراده» در خدمتِ «هدف» و «احساس» در گروِ «حکمِ عقل» باشد. وقتی فرد بتواند میانِ «آنچه می‌خواهد» و «آنچه باید انجام دهد»، با استفاده از نورِ عقل، پیوندی متوازن برقرار کند، زندگی‌اش از تلاطمِ بی‌هدف، به آرامشِ هدفمند تغییر می‌یابد. این آرامش، همان جمالِ حقیقی است که از دلِ نظمِ عقلانی برمی‌آید. اما وقتی این مفهوم را به ساحتِ «مدیریت» و «حکمرانی» منتقل می‌کنیم، ابعادِ آن چنان گسترده می‌شود که با «زیباییِ ساختار» و «زیباییِ عدالت» گره می‌خورد. مدیریت، در جوهرِ خود، یعنی «استفاده از عقل برای سازمان‌دهیِ منابع و انسان‌ها». یک مدیرِ غیرعاقل، حتی با داشتنِ بیشترین منابع، تنها به تولیدِ «آشوب» و «زیباییِ کاذب» می‌پردازد. اما مدیریتِ عاقلانه، یعنی ایجادِ سیستمی که در آن، «حقوق» بر «میل»، و «ثبات» بر «تکانه‌یِ لحظه‌ای» مقدم است. زیباییِ یک سازمان یا یک کشور، در «نظمِ عادلانه‌» آن نهفته است. مدیری که با عقلِ خود، از «قانون» پاسداری می‌کند، از «توازن» محافظت می‌کند و از «آینده» با دقتِ محاسباتی می‌آفریند، در واقع در حالِ ساختنِ یک «جمالِ ساختاری» است. البته، باید پذیرفت که «زیباییِ زندگی» و «شکوهِ مدیریت»، نه از آسمان‌ها فرود می‌آیند و نه از شانسِ محض حاصل می‌شوند، بلکه «نتیجه مستقیمِ مدیریتِ عاقلانه» هستند. عقل، تنها چیزی است که می‌تواند «معنا» را به «ماده» پیوند بزند و «تلاشی» را که پراکنده است، به «آثاری» که ماندگارند تبدیل کند. اگر می‌خواهیم زندگیِ فردی‌مان زیبا و مدیریتِ اجتماعیِ‌مان باشکوه باشد، باید از «زیباییِ کلام» به سوی «جمالِ عقل» حرکت کنیم. باید بدانیم که هر تصمیمِ عاقلانه، هر کنشِ منضبط، گامی است به سویِ ساختنِ جهانی که در آن، زیبایی، یک «واقعیتِ پایدار و عقلانی» باشد. پس باید به سلطنت عقل در رفتارمان تن دهیم تا جان و جهان‌مان را زیباتر سازد.

ب / شماره 5938 / یکشنبه 24 آبان 1405 / صفحه 4

https://web.bale.ai/chat?uid=4566938119

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و چهارم آبان ۱۴۰۵ساعت 12:25  توسط غلامرضا بنی اسدی  | 

بعضي افراد دچارِ «کيشِ شخصيت» شده‌اند. دقيقا با اين معنا که آن راپديده‌اي تعريف مي‌کنند «که در آن يک شخص با استفاده از رسانه‌هاي گروهي و تبليغات سياسي و همچنين با استفاده از مهارت فن بيان و تکنيک‌هاي سخنوري از خود وجهه عمومي آرماني و قهرمانانه‌اي ارائه مي‌دهد. اين پديده با استفاده از تعريف و تمجيد در رسانه‌ها و نيز ايجاد جوي که در آن شخص فارغ از پاسخگويي يا مصون از اشتباه است به وجود مي‌آيد.» افرادِ گرفتار اين «بيماري» خود را بالاتر و بسيار بالاتر از آنچه هستند مي‌پندارند. جهان را از بالا به پايين مي‌نگرند. غافل از اين که بسياري از آنان چنان قامت بلندتري دارد که بايد از پايين به بالا، نگاه کنند. چنان هم سر خود را بالا بگيرند که کلاه شان بيفتد. اما اينان همچنان در غفلت خويش دچارِ توهم و بالاتر «سوء توهم» هستند. همين هم باعث مي‌شود که بالا بنشينند و بلند سخن بگويند. بلند گو هم دارند که به صداي شان ضريب مي‌دهد اما به خودشان نه.خودشان فقط در توهم ضريب مي‌گيرند و تلاش‌هاي ديگران و تصميم نظام را به «سوء‌تفاهم» تعبير مي‌کنند. همين سوءتوهم هم در ميان ابواب جمعي‌شان چنان پررنگ مي‌شود که همه رنگ‌ها جز رنگ سياه پندار خود را برنمي‌تابند که عليه آن مي‌شورند. توهين به مقامات سابق و امروز، حمله به تدبير‌هاي نهادهاي عالي نظام تا درخواست تحکم آميزِ انحلال برخي از بندهاي قانون اساسي که بستر نهادهاي عالي است، جزو رفتارهاي وزمره شان شده است. کارشان «کارشکني» در امور جاري کشور است.سران قوا را مدام به تير طعنه و نيش کنايه مي‌گيرند. با سياستِ «انشقاق» عليهِ «وفاق» در صفوف ملت، نه منفذ و رخنه که اتوبان مي‌سازند براي دشمن. براي رفتاري چنين خود را از عالم و آدم و خداي عالم هم طلبکار مي‌پندارند. اين «سوء توهم» را به «سوء تفاهم» هم «هم افزا» مي‌کنند و نتيجه مي‌شود اين که مي‌بينيم. اين که طمع دشمن در انشقاق ملت روزافزون مي‌شود. اين که توان تصميم براساس تدبيرِ عاقلانه را از مسئولان مي‌گيرند. اين که محاصره دشمن از بيرون را با محاصره از داخل کامل مي‌کنند. بله، گرفتار بيماري کيش شخصيت هستند و «هم‌باورانِ» خود را هم به اين ويروس مبتلا کرده‌اند. با اين همه بدهکاري، بازهم همچنان صداي‌شان به طبکاري بلند است....

جمهوری اسلامی / شماره 13501 / شنبه 23 آبان 1405 / صفحه 3 / خبر

https://jepress.ir/13501/3/17722

https://jepress.ir/13501/3

https://jepress.ir/Archive/pdf/1405/08/23/3.pdf

+ نوشته شده در  شنبه بیست و سوم آبان ۱۴۰۵ساعت 12:55  توسط غلامرضا بنی اسدی  | 

جامعه به عدالت زنده می ماند. روح حیات بخش جهان هم عدالت است. این فضیلت راهبردی که باشد، راه زندگی امن و انسان در آرامش، به شکوفایی می‌رسد. این وظیفه‌ای است که اول حکومت ها و بعد همه کنشگران در ساخت آن سهیم اند. البته فراتر از وظیفه فردی و کنش سیاسی باید آن را در ترازوی الهی هم دید چه حضرت فاطمه(س) در خطبه فدکیه تصریح می فرمایند: « فَرَضَ اللّهُ العَدلَ فِی الأَحکامِ إیناساً للرَّعِیةِ؛ خداوند عدالت در داوری ها را برای آرامش مردم، واجب ساخت.» با التزام به این واجب است که راه بر انواع حرام ها بسته می شود به ویژه در ساحت سیاست. و به خصوص در فضای رسانه و به خصوص‌تر در فضای مجازی. ما اگر عدالت را تراز سنجش قرار دهیم هم خود ایمان به سلامت خواهیم برد و هم جامعه به رستگاری خواهد رسید. این واجب را همه ما باید رعایت کنیم و در التزام به رعایت اولی تر از همه، کسانی هستند که داعیه‌شان بر دیانت و انقلابیگری بیش از دیگران است. کلام حضرت زهرا(س) روشن است و راه را تا همیشه روشن می کند. در داوری عادل باشیم تا عالَم به سلامت رسد. از این عدالت می توان به دادگری در بازار پُل زد. چه حضرت زهرا(س) در همان خطبه ماندگار به این مهم هم چنین تصریح می فرمایند که؛ « فَرَضَ اللّهُ تَوفِیةَ المَکاییلِ وَالمَوازینِ تَعییراً لِلبَخسَةِ ؛ خداوند کامل کردن پیمانه‌ها و ترازوها را برای زشت نشان دادن کم فروشی قرار داد.» زشت و بسیار هم زشت است ناترازی ترازو ها. امروز اگر از « زشت‌تر» صفت تفضیلی‌تری بود باید آن را به کار می‌بردیم تا بگوییم در شرایطی که کشور گرفتار جنگ ترکیبی و تحریم و محاصره چندلایه است، نامیزان شدن پله‌های ترازو دیگر کم‌فروشی و مسئله‌ای اقتصادی نیست که یک خیانت آشکار است در حق مُلک و ملت. آن ها که پیمانه‌ها را کامل نمی دهند، آن‌ها که با انبار کردن مایحتاج مردم به دنبال انباشت ثروت هستند، در دشمنی با ایران و انقلاب و اسلام از سربازان صهیونیست هم چندگام جلوترند. دشمن با همه عده و عُده‌اش نتوانست ما را بشکند. نتوانست دست خود را بالا برد چون بازار پشت مردم بود و هست. آن‌ها که در این امر مهم با بازار ناهمراه‌اند، همراه دشمن‌اند. نام و نشان و نیتشان فرقی در واقعیت ماجرا ایجاد نمی کند. باری، حضرت فاطمه(س) ما را و همه مردمان فردا را به عدالت در داوری و کامل کردن پیمانه می‌خواند. با دادگری و ترازکردن ترازوها ثابت کنیم نسبتی روشن با منطق و منهج حق داریم.

شهرآرا / شماره 4908 / شنبه 23 آبان 1405 / صفحه 14 / معارف

https://shahraranews.ir/fa/publication/content/18127/465767

https://shahraranews.ir/files/fa/publication/pages/1405/8/23/18127_165241.pdf

+ نوشته شده در  شنبه بیست و سوم آبان ۱۴۰۵ساعت 12:55  توسط غلامرضا بنی اسدی  | 

در پدیدارشناسیِ زمان، ایامِ فاطمیه با پایان یافتنِ مناسکِ عزا، به پایان نمی‌رسد؛ بلکه درست در همین نقطه، «قرارِ معرفتی» انسان با حقیقتِ وجودیِ حضرت فاطمه الزهرا(س) آغاز می‌شود. اگر ایامِ عزا را یک «نقطه» بدانیم، این نقطه نباید انتهایِ یک مسیر باشد، بلکه باید «سرخطی» باشد که از آنجا، قلمِ زیستِ ما، خطی ابدی را در دفترِ هستی ترسیم می‌کند. این خط، خطی است که از مرزهایِ زمان عبور کرده و در پهنه ابدیت امتداد می‌یابد چرا که در نگاهِ عمیقِ دینی، مرگ، پایانِ زیست نیست، بلکه «برشی» است برای آغازِ برشی دیگر؛ برشی که ابدیتِ ما را در بر می‌گیرد. اینجاست که معنایِ عمیقِ کلامِ پیامبرِ اعظم(ص) در «الدنیا مَزرَعةُ الآخِرَةِ» (دنیا مزرعه آخرت است) آشکار می‌شود. این حدیث، نقشه راه رسیدن به فردای بهتر را همین امروز پیش پاتی ما می‌گذارد به این معنا که، ما در این چند سالِ اندکِ عمر، در حالِ «آخرت‌سازی» هستیم. وظیفه انسانِ معارف‌یافته، برقراریِ یک «دادوستدِ رهایی‌بخش» میانِ دنیا و آخرت است. دادوستدی که در آن، دنیای ما نه با انحراف از حق، بلکه با تکیه بر حق، به «بهشتِ زمینی» تبدیل شود و آخرت ما نیز، پیوندی ناگسستنی با «دنیایِ بهشتی» پیدا کند. در این ساحتِ متعالی، حضرت فاطمه(س) یک «الگویِ تامِ زیست» و یک «راهبرِ سلوکی» است. زیستِ ایشان، یک جورچینیِ عظیم از معناست که هر قطعه از آن، درسِ جدیدی از «زیستِ کمال‌یافته» است. کلامِ پرصلابتِ ایشان در خطبه فدکیه، «سکوتِ پرمعناییش» در برهه‌ای از زمان، «فریادِ حق‌طلبی»، «حجت‌آوری‌هایِ منطقی»، «امام-یاوری» و «ایستادگیِ مقتدرانه» در حمایت از حق و حقیقت، همگی قطعه‌هایی از یک تصویرِ واحدند: تصویرِ انسانی که «حق» را در تار و پودِ وجودش بافته است. حتی در لحظاتِ تزلزلِ جسمانی، «به‌پهلوی شکسته نشستن» و «گریه‌هایِ جاری»، نیز نه نشانه‌ ضعف، بلکه تحریرِ «ارتباطِ مستمر با منبعِ قدرت» و «تجلیِ دردِ هستی» است. هر قطره از اشکِ ایشان، در واقع، آبی است که به ریشه‌هایِ ایمانِ ما در این بیابانِ سختِ دنیا، قدرت می‌دهد تا بتوانیم از خشکیِ ماده، به سرسبزیِ معنا برسیم. با این نگاه، «فاطمیه» نباید به یک «تکرارِ سالانه» تبدیل شود؛ بلکه باید پس از هر سال، ما را به یک «کلاسِ بالاترِ معرفت» ببرد. ما باید با بررسیِ دقیقِ «فاطمی‌بودن»، از سطحِ «عاطفه صرف» به سطحِ «عقلانیتِ ایمانی» و از «آگاهیِ تاریخی» به «تحولِ سلوکی» حرکت کنیم. ما باید یاد بگیریم که چگونه در میانه هیاهویِ دنیا، «فاطمی» باشیم. چگونه در میانه‌یِ تلاطمِ نیازها، «ایستادگیِ ایشان» را سرمشق کنیم و چگونه با «آخرت‌سازی» در دلِ کارهایِ روزمره، دنیای خود را به عرصه‌ای برایِ ملاقات با حق تبدیل کنیم. پایانِ ایامِ عزا، آغازِ «پیمانِ با حقیقت» است؛ پیمانی که در آن، هر عملِ ما، باید رنگِ «فاطمی» و جهتِ «حق» را به خود بگیرد. چنین باد، ان‌شاءا...!

ب / شماره 5937 / شنبه 23 آبان 1405 / صفحه 2

https://web.bale.ai/chat?uid=4566938119

+ نوشته شده در  شنبه بیست و سوم آبان ۱۴۰۵ساعت 12:54  توسط غلامرضا بنی اسدی  |