همه می خواهیم طرفِ مان را بشناسیم. برای همین هم از بسیاری می پرسیم که فلانی چطور آدمی است. می خواهیم خوب و بد او را عیار بسنجیم تا در تعامل با او گرفتار شر نشویم. حق هم داریم. عقلانیت هم حکمی چنین دارد که با شناخت راه تعامل دوسویه را باز کنیم. چه بی شناخت شاید درگشودن ما به ورور ضرر و زیان همراه شود. اما شناخت افراد به این سادگی ها نیست. از گزارش دیگران بخشی از چهره فرد عیان می شود. بخش بیشترش را می شود از قضاوت های او در باره دیگران فهمید اما شناخت تمام ساحتی باید افق نگاه را خیلی گسترش داد. این را در حکایتی چنین می شود تعریف کرد که می گویند روزی شاگردی از استاد پرسید: خواهش می‌کنم به من بگو از کجا باید یک انسان خوب را تشخیص دهم؟ استاد جواب داد: تو نمی‌توانی از روی سخنان یک فرد تشخیص دهی که او یک انسان خوب است، حتی از ظاهر او هم نمی‌توان به این شناخت رسید. اما می‌توانی از فضایی که در حضور او به وجود می‌آید، او را بشناسی؛ چرا که هیچ کس قادر نیست فضایی ایجاد کند که با روحش سازگاری نداشته باشد. واقعیت هم همین است تا با محیط پدیدار شده هم جنسی نداشته باشیم، نمی توانیم در آن بمانیم. کم ماندن هم نشانه یک مقدار سازگاری با محیط هست ولو اندک . پس تامل در محیط زیست افراد واقعیت شخصیتی آنان را عیان و بیان می کند. کسی که در مجلس غیبت می نشیند حتی اگر لب از لب هم تکان ندهد به اندازه شنیدن غیبت، هدست و همداستان غیبت گویان است. کسی که در مجلس ظلم می نشیند و نمی خروشد به همان اندازه همجنس بیداد است. کسی که در مجلس گناه حتی نگاه می گرداند، خط به خط شخصیت خود را تبیین و تشریح می کند. اگر می خواهیم افراد را بشناسیم، نگاهی به محیط مورد علاقه شان داشته باشیم. قطعا خود ما هم این فرصت را به دیگران می دهیم تا با محیط پیرامونی به ما نمره دهند. شاید" اتقوا من مواضع التهم" که رسول اعظم الهی ما را بدان هوشیار می کند به همین خاطر باشد که از مواضع گناه آلود هم پرهیز کنیم. ماندن در مواضع تهمت، انسان درست و آبرومند را هم زخم بر جان می نشاند. باری اگر می خواهیم دیگران را بشناسیم، محیط شان را ببینیم. اگر می خواهیم ما را به بدی نشناسند کلام رسول خدا را در یاد داشته باشیم که فرمود:" از مواضع تهمت بپرهیزید." پس بپرهیزیم از هرچه نازیبایی است....

ب / شماره 5550 / سه شنبه / 26 فروردین 1404 / صفحه 4

https://archive.birjandemrooz.com/PDF/14040126.pdf

+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و ششم فروردین ۱۴۰۴ساعت 13:9  توسط غلامرضا بنی اسدی  |