غالیانِ دیروز، گونه قدیمی غلو کنندگان متملقِ امروزند. شاید دیروزیان را از شدت ارادت، حرارت در کلام می‌آمد و به غلو می‌انجامید اما امروزیان بیشتر از راه تملق به نردبانِ ترقی، نظر دارند. ائمه هدی، علیهم صلوات‌الله، همواره در برابر این خوی بد و خصلتِ ناحق، می‌ایستادند. از جمله امام هادی(ع) در پاسخ به نامه سهل بن زیاد، از غُلُوِّ علی بن حسکه خبر داده بودند، وابستگی علی بن حَسَکه به اهل‌بیت را رد کرد، سخنان او را باطل شمرد و از شیعیان خواست از او دوری کنند. موارد عدیده‌ای هست که امام، مردم را به دوری از غلو کنندگان هدایت فرمودند. از جمله کسانی که خود را از اصحاب و نزدیکان حضرت هادی معرفی می‌کردند و مطالبی را به امامان شیعه از جمله امام هادی نسبت می‌دادند که براساس نامه احمد بن محمد بن عیسی اَشعری به امام هادی، دل‌ها از شنیدن آنها مشمئز می‌شد. از طرفی چون به ائمه منسوب می‌شد، جرات انکار و رد آنها را هم نداشتند. آنان واجبات و محرمات را تاویل می‌کردند. برای نمونه منظور از صلاه و زکات را در آیه "وَاَقِیمُواْ الصَّلاَهَ وَآتُواْ الزَّکَاهَ" افرادی خاص می‌دانستند، نه خواندن نماز و پرداخت مال. امام هادی(ع) در پاسخ نوشتند این‌گونه تاویلات از دین ما نیست. از آنها پرهیز کنید. در مواردی که فرد در حضور امام، زبان به افراط در ستایش ایشان می‌گشود به هشدار و هدایت، دهانش را می‌بستند. از جمله حضرت، به کسی که در ستایش از ایشان افراط کرده بود، فرمودند: "از این کار خودداری کن؛ زیرا تملّق بسیار، بدگمانی به بار می‌آورد هنگامی که نزد برادر مومنت مورد اعتماد و وثوق هستی، از تملق او دست بردار و حسن نیت نشان بده." این یعنی در حُسنِ نیتِ افراط گران در ستایش، تردید است. گمانِ خیر را باید به صادقانه‌ترین کلمات بیان کرد. این هم در حصرِ یک زمان و زمین نیست. وقتی امامِ معصوم و حجت خدا را نباید به زبان مبالغه ستود، روشن است که دیگران هم باید با تاسی به سیره امامت خود را از معرضِ رفتاری چنین دور بدارند. اخم و تخم و روی در هم کشیدن در برابر غلو کنندگان اولین خط نهی از منکر است. خط دوم را هم بیان صریح در پرهیز دادن افراد از رفتاری چنین در جایگاه امر به معروف، کامل می‌کند. خط سوم هم می‌تواند این باشد که مقامِ بالاتر، اگر مورد تملق قرار گرفت بداند که طعمه انگاشته شده و در او طمع کرده‌اند پس برای حراست از خویش، متملقان را عزل کند. رفتاری چنین می‌تواند راه بر گفتاری چنان ببندد. والا وقتی مردم ببینند متملقان، با هزینه کردِکلمانتِ زیبا به جایگاه‌های رفیع می‌رسند، مسابقه در خواهد گرفت و جایگاه‌ها به کسانی خواهد رسید که جانمایی کلمات به تملق را بلدند نه بهگزینی طرح‌ها را. انقلابی، تملق نمی‌گوید و تملق نمی‌پذیرد. حُکم علوی حکمرانی نیز چنین است: "ارجع فان مشی مثلک مع مثلی فتنه للوالی ومذلت للمومن، برگرد، چرا که راه رفتن مثل تو با مثل من، فتنه برای حاکم و ذلّت برای مومن است." کلام نبوی نیز کار را در برابر متملقان تمام کرده است به این صراحت که: "احْثُوا فِی‏ وُجُوهِ‏ الْمَدَّاحِینَ‏ التُّرَاب‏؛ بر صورت چاپلوسان خاک بپاشید." تجربه هم می‌گوید اگر چنین نکنید، فردا همان‌ها به صورتتان خاک خواهند پاشید. کم نبودند متملقانی که دیگر روز زبان به هتک گشودند. در این هم باز گوی سبقت ربودند. باری، امیدواریم رسم نبوی و علوی و هادوی، درسِ مسئولان و مردم ما شود، ان‌شاالله.

جمهوری اسلامی / شماره 12728 / دوشنبه 25 دی 1402 / صفحه اول و 3 / خبر

https://jepress.ir/?newsid=322330

https://jepress.ir/archive/pdf/1402/10/25/3.pdf

انتخاب / https://www.entekhab.ir/fa/news/757552

خبرآنلاین / https://www.khabaronline.ir/news/1860933/

عصرایران / https://www.asriran.com/fa/news/935379

فرارو / https://fararu.com/fa/news/700088/

آفتاب / https://aftabnews.ir/fa/news/886217/

قدیری نیوز / https://www.ghadirinews.ir/news/paper/page/?id=1402a26470

شبکه شرق / https://www.sharghdaily.com/fa/tiny/news-914557

صاحب خبر / https://sahebkhabar.ir/news/64626338

نصرنیوز / https://nasrnews.ir/detail/106801

عصرتبریز / https://asrtabriz.ir/news/164101/

شیعه نیوز / https://www.shia-news.com/fa/news/287922

خبرداغ / https://khabaredagh.ir/fa/news/964593/

دیباچه / https://dibaache.com/post/21491761

رویدادایران / https://ruydadiran.com/289081

نیوزین / https://newsin.ir/fa/content/25726751/

خواندنی ها / https://khaandaniha.ir/news/2739205/

خبرگشت / https://khabargasht.com/23140674/

اصفهان امروز / https://esfahanemrooz.ir/910913

خسروشاه نیوز / https://khosroshahnews.ir/news/18082/14021025082712

خلیج فارس / مخبر / اخبارخوب / امروز پیام / قطره / بالاترین / خبربان / ویستا / خبرفارسی / مستقل آنلاین / خبربان / و....

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و پنجم دی ۱۴۰۲ساعت 11:39  توسط غلامرضا بنی اسدی  |