خود را بشناسیم و ساحت انسانی را. این یک واجب معرفتی است. بدون شناخت نه خود را می یابیم و نه به درک شکوه انسانی می رسیم. اما با شناخت، با «تحدید» تعریف و مرزبندی و غیریت سازی، به «تهدید تحریف» و خطر جایگزینی زشتی با زیبایی خواهیم رسید.
در این مسیر شفاف است که می بینیم انسان های بزرگوار بی آنکه به رفتار دیگران توجه کنند، با همه همت خود می کوشند برای دیگران کاری انجام دهند. مانند باران می شوند و بی آنکه بپرسند این زمین و باغ و مزرعه کیست، می بارند. بی توقع هستند و بیشترین کلامشان، تشکر از دیگران است. نظربلندند و هرکاری برای هرکسی می کنند، به چشمشان نمی آید و باز با شرمندگی می گویند: ببخشید که بیشتر از این از دستم برنیامد!
اینان اگر می توانستند، همه دنیا را دراختیار فرد می گذاشتند و باز حرفشان همین بود؛ ببخشید که بیشتر از این از دستم برنیامد! باورشان هم همین است. از سوی دیگر، انسان های تنگ نظر، هرکاری برای هرکس انجام دهند، آن را چندین برابر می بینند و چندین و چندبرابر طلبکار می مانند.
حتی اگر فرصت به زبان آوردنش را هم -به فرض محال نیابند- در سیاهه بستان کاری خود لحاظ می کنند و اگر -خدای نکرده- صدچندان پاسخ نگیرند، از زمین و زمان طلبکار خواهند ماند. کم هم ندیده ایم از این افراد.
حکایت دست و عسل و گاز گرفتن و... برخاسته از همین نگاه است. این درست که افراد و جامعه نباید «قدرناشناس» باشند اما ادبیات طلبکاری هرگز به نتیجه نرسیده است، بلکه به قدرتی انرژی سوز تبدیل شده است که افراد را برای انجام کار خیر و دست گیری از دیگران، دچار تردید می کند. شاید برای درمان همین نگاه باشد که امام رضا(ع) می فرمایند باید «خیر بسیار خود را کم شمرد»؛ یعنی طلبکاری را رو به فزونی ندید. اگر به این نسخه عمل کنیم، از گرفتاری در ورطه طلبکاری نجات پیدا خواهیم کرد.
کریمان با بخشندگی و سخا، مقیم کوی بی دعایی می شوند؛ همان جایی که می توان به استجابت دعاهایشان بیشتر امید داشت. بکوشیم باران رفتار شویم و «قربت الی ا...» کارها را سامان دهیم. این خیلی انسانی تر است.
شهرآرا / شماره 3426 / دوشنبه ۱۴ تير ۱۴۰۰ / صفحه آخر / نگاه هشتم
https://shahraranews.ir/fa/publication/content/11713/328325
+ نوشته شده در دوشنبه چهاردهم تیر ۱۴۰۰ساعت 12:15  توسط غلامرضا بنی اسدی
|