-مدرسه، عشق است؛ درس عشق است؛ کتاب، عشق است؛ معلم عشق است ، جمال دوستي ها را عشق است و کساني مي توانند به عشق برسند که مدرسه را، درس را، کتاب را،معلم را دوست داشته باشند. يادمان باشد، براي رسيدن به فردا، امروز بايد از کوچه مدرسه گذشت. بايد کلاس به کلاس را رفت، کتاب به کتاب را خواند. از معلم به معلم درس آموخت ... اين است که فردا را پرشکوه تر از امروز مي کند و مردان پرشکوه تاريخ، همان هايي که با شنيدن نامشان، جانمان از احترامشان پر مي شود. همان ها که لااقل در خيابان هامان، آرزوي چون آنان شدن را داريم از همين مدرسه ها و پشت همين نيمکت ها قد کشيده اند. نه اين که عالم و دانشمند و موفق و پرتوان از مادرزاده شده يا از آسمان به زمين آمده باشند، نه، مطمئن باشيد از پشت همين نيمکت ها چنان قد کشيده اند که در پهنه تاريخ چشم ها را خيره خويش کرده اند. پس اگر شما هم مي خواهيد فردا تاريخ به احترام شما تمام قد برخيزد و آيندگان، شما را به عنوان الگوي موفق به فرزندان خود معرفي کنند امروز تمام قد و با تمام همت به درس خواندن و آموختن و پرورش يافتن برخيزيد و رفتار و هندسه رفتاري و آموزشي نخبگان و الگوهاي علمي و اخلاقي را سرمشق زندگي خود قرار دهيد تا از راهي که آنان با هزينه زياد از ميان سنگلاخ ها طي کرده اند، با کمترين هزينه به سوي موفقيت برويد. فکر مي کنم درباره بزرگان چيزهايي خوانده يا شنيده باشيد. حتي اگر از متقدمان و بزرگان گذشته فاکتور بگيريم. در همين سي و چهل سال گذشته آن قدر انسان ها به بزرگي قامت کشيده اند که بشود به انگشت اشاره يا بي اشاره آنان را نشان داد و با نشان دادن آنان راه موفقيت را هم فراديد آورد تا هرکس را که چشم براي ديدن و انديشه اي براي فهميدن است، راه خود را بيابد. آري بزرگاني چون استاد مطهري، شهيد بهشتي ، پروفسور حسابي ، دکتر شريعتي، دکتر چمران، دکتر کاظمي و...پژوهشگران موسسه رويان، دانشمندان هسته اي و...همه و همه ديروز مثل شما، کودکي را به نوجواني گره زدند اما در لحظه به لحظه زندگي چشم به آموختن و دل به تربيت شدن داشتند.

اينان با سعي و تلاش و توسل و توکل موانع را کنار زدند و خود را به قله ها رساندند؛ حتي از زمين خوردن هم نهراسيدند بلکه هرگاه زمين خوردند، با اراده افزون تر يا علي گفتند و برخاستند، چون فعل «خواستن» را خوب صرف کردند، خوب هم به موفقيت رسيدند و اينک نوبت شماست.شمايي که بايد بزرگان را ببينيد راه بزرگ شدن را بيابيد و بزرگ شويد چه کشور و جهان به افراد قامت کشيده نياز دارد و جامعه براي موفقيت به کارهاي بزرگ محتاج است و کارهاي بزرگ هم از آدم هاي بزرگ ساخته است پس بزرگ شويد چون صاحبان فرداي سرزميني هستيد که عزت و استقلال خود را مديون بزرگان ديگر است و حالا شما ميراث دار ايران مستقل و آزاد. پس جوري درس بخوانيد که فردا هرکدامتان، يک امام خميني، يک آيت ا...خامنه اي، يک بهشتي ، يک مطهري، يک حسابي، يک شريعتي، يک چمران شويد و توسعه و معنويت را در ايران توسعه و تعميق بخشيد. يادتان باشد، فردا از آن آدم هاي بزرگ است و کوچک پنداران و کوچک کرداران، به جايي نمي رسند و مباد که دانش آموز ايراني جز براي بزرگ شدن و بزرگي بخشيدن راهي مدرسه شود...!

خراسان - مورخ چهارشنبه 1389/06/31 شماره انتشار 17655 /صفحه۸/خانواده و سلامت

تا نواخته شدن زنگ مدرسه، چيزي نمانده است، ساعت ها در حرکت معکوس به لحظه «صفر» نزديک مي شوند تا دانش آموزان را در مسير رسيدن به «بيست» قرار دهند. خانواده نيز به عنوان اولين پايگاه تربيتي و تا حدودي آموزشي خود را آماده مي کند تا فرزندان خويش را راهي مدرسه کند، جايي که آموزش بايد با پرورش همراه شود تا فرزندان امروز و مديران فرداي جامعه «تعليم و تربيت» را يک جا در فکر و رفتار خود نهادينه کنند. اين روزها، اضطراب قشنگي در نگاه دانش آموزان به چشم مي خورد و دل هايي که براي همديگر تنگ شده است خود را براي دوباره ديدن هم در کلاسي بالاتر آماده مي کنند و دست ها براي در آغوش کشيدن دوستان سال قبل باز مي شوند و اين است که اضطراب را زيبا مي کند اما اين جناب اضطراب لحظه هاي نه چندان قشنگ هم دارد و آن جدا شدن بچه ها از زمان آزاد و رسيدن به زمان نظم، قاعده مندي، زود بيداري، درس خواندن و ... است که براي برخي دانش آموزان لااقل در روزهاي آغاز مهر، شايد کمي نامهربان بنمايد. اين جاست که خانواده و مخصوصا والدين بايد با روان سازي کارها و تهيه امکانات اين اضطراب را کاهش دهند و از چند روز زودتر، با نظم زيرپوستي در زندگي، فرزندان خود را به زمان رفتن به کلاس مهيا کنند. تهيه امکانات مطابق استانداردهاي آموزشي نيز مي تواند از استرس رفتن به مدرسه مخصوصا در ميان کودکان بکاهد. از سوي ديگر والدين محترم بايد جوري برنامه ريزي کنند که با برنامه ريزي آموزشي نه تنها در تعارض نباشد بلکه همپوشاني هم داشته باشد هم به لحاظ آماده بودن امکانات در منزل و هم به لحاظ کمک هاي آموزشي و پرورشي اين مي تواند فرآيند آموزش و تربيت را تسهيل کند و در هدفمندي تعميق بخشد.نکته ديگري که در آغاز فصل مدرسه که بايد آن را نوروز تعليم و بهار پرورش هم خواند، مسئله آمد و شد بچه ها و مخصوصا دختر بچه ها به مدرسه است که همواره از مسائل دغدغه آميز براي همه و مخصوصا خانواده است. براي کاهش اين دغدغه يافتن سرويس مناسب رفت و آمد با راننده شناخته شده و مورد اعتماد يکي از مولفه هاي مهم است و در کنار اين بايد فرزندان خود را نسبت به خطرهايي که ممکن است در راه با آن مواجه شوند آگاه کنيم از چگونگي رد شدن از خيابان و رعايت مقررات عبور و مرور تا نحوه مواجهه با افراد غريبه تا چگونگي پناه بردن به پليس و افراد معتمد به هنگام احساس خطر. بچه  بايد بداند هرگز و هرگز به غريبه نبايد اعتماد کند. حتي اگر غريبه نشاني آشنا داد و گفت مثلا پدرت يا مادرت مرا دنبال تو فرستاده است، هرگز نبايد با او همراه شوند بلکه در اولين فرصت بايد او را به مربيان و مسئولان مدرسه، افراد معتمد و در صورت دسترسي به پليس معرفي کند. بچه ها بايد بدانند پليس بهترين دوست و مورد اعتمادترين رفيق است. پس بايد در صورت ضرورت از او کمک بخواهند و يادشان باشد افراد خلافکار همواره از پليس مي ترسند و از مواجه شدن با او هراس دارند پس شايسته است او به پليس اعتماد کند و او را دوست خود بپندارد و خود نيز با درست رفتار کردن خويش را دوست پليس بداند. گذشته از اين، پيرمردان و افراد معتمد محل به اضافه مربيان مدرسه افرادي هستند که دانش آموزان مي توانند به گاه مواجهه با ماجراها و آدم هاي مشکوک از آنان کمک بگيرند و ... به هر روي بايد بچه ها را از خطر مصون نگه داشت و راه هاي رسيدن به مصونيت را هم به آنان آموخت ...

خراسان - مورخ سه‌شنبه 1389/06/30 شماره انتشار 17654 /صفحه٨/خانواده و سلامت

به زمين نخورده، همه بدنمان درد مي گيرد، شکست نخورده فقط در برابر اندک ناملايماتي، اميد خود را از دست مي دهيم، روشن است اين نگاه، جز شکست نخواهد ديد. اما اگر بپذيريم «موفقيت  آن نيست که هرگز زمين نخوري، موفقيت آن است که بعد از هر زمين خوردن برخيزي» آن وقت همه چيز تغيير مي کند و اين نگاه آدمي را تا قله رفيع پيروزي مي کشاند و هزاران مانع را حتي اگر به بزرگي کوه هم باشند از سر راه برمي دارد، چه زيبا گفته اند:«کوه را کسي از سر راه برمي دارد که از برداشتن سنگ ريزه ها شروع کند» بله، مي شود موانع را اگر به بزرگي و سختي کوه هاي سنگي باشند هم-حتي- از سر راه برداشت، ولي بايد خواست، بايد برنامه داشت، بايد تلاش کرد... اين ها را به جواني گفتم که با پذيرفته نشدن در کنکور، خود را در پايان راه شکست مي ديد و زندگي را بر خود و خانواده اش «نسخه بدل جهنم» کرده بود.از اين افراد اطراف شما هم حتما هستند و شما هم حتما شنيده ايد از اين جوانان که فکر مي کنند تقويم آرزوهاشان به پايان رسيده است،اما به «نوروز ورود به دانشگاه»نرسيده اند تا اين عيد را جشن بگيرند و پذيرفته اند تقويمي براي سالي ديگر و آغازي ديگر و موفقيتي ديگر نيست. اين نااميدي را پذيرفته اند و به اعضاي خانواده هم منتقل کرده اند، حال آن که هنوز در آغاز راه هستند و ده ها تقويم زمان در اختيارشان است تا هر روزش را با موفقيت بنويسند و آن گونه که هم خود جامه موفقيت بپوشند و شهد توفيق بنوشند و هم به ضرب المثلي براي هوشياري ديگر نااميدان بدل شوند. براي اين هم اول بايد نگاه خود را تغيير دهند. اصلا هر کس به دنبال موفقيت است بايد آن را اول در ذهن خود بسازد تا در زندگي بتواند به آن دست يابد و در مرحله دوم براي اجراي اين ساخته ذهني، خواستن را با اراده و برنامه صرف کند. چه گفته اند« فاصله بين داشتن و نداشتن، صرف فعل خواستن است» و مرحله سوم هم اين خواستن را با نقشه راه بايد با تلاش و با توانستن همراه کرد، آن وقت سنت خداوندي تقدير آدمي مي شود که سرانجام سعي و کوشش موفقيت است و هيچ کس به موفقيت نمي رسد مگر آن که از جاده سعي و تلاش بگذرد. خداوند بزرگ هم کليد موفقيت را زير بالش خوابيدگان نمي گذارد، مطمئن باشيد، اجازه بدهيد نکته اي که چند روز پيش خواندم را دوباره با هم بخوانيم که «خداوند روزي دهنده پرندگان است اما روزي آن ها را داخل لانه شان نمي ريزد، بلکه بايد بروند و تلاش کنند تا به دانه برسند» نديده ايم اين همه پرنده در پرواز را؟ خب پس ما هم براي رسيدن به «روزي موفقيت »بايد برويم و به اصطلاح «اگر چه هر رفتني به معناي رسيدن نيست اما براي رسيدن لاجرم بايد رفت» پس براي ورود به دانشگاه هم بايد از نقشه راهي که در کتاب ها طراحي شده است عبور کرد پرتلاش، با برنامه و صد البته پرنشاط و پراميد. راه اين است، راه موفقيت اين است والا با کليد خيال فقط دروازه رويا باز مي شود...

خراسان - مورخ دوشنبه 1389/06/29 شماره انتشار 17653 /صفحه۸/خانواده و سلامت

نه، اين ها پزشک نيستند. پزشک که بيمار را شکل پول نمي بيند. پزشکي حرمت دارد، پزشک هم. پزشک متجلي کننده شأن شافي بودن خداوند است. نگاهش به بيمار «عمل صالح» خوانده مي شود و براساس آموزه هاي ديني هر بيماري را که درمان کند مثل زماني که از مادر زاده شده پاک مي شود. اين را آيت ا... فاطمي نيا در آخرين برنامه «اين شب ها» رمضان به نقل از شيخ بهايي فرمودند و حتي به حسرت گفتند که کاش پزشکي هم مي خواندند تا از اين فيض بهره مند شوند. پزشک قسم خورده است بدون چشم داشت آن چنان مادي و حتي بدون در نظر گرفتن عقيده و مرام و مليت بيمار را مداوا کند و نه تنها کم نيستند که فراوانند پزشکاني که به اين سوگند تا آخر پايبندند و حتي از جان خود براي نجات بيماران و مخصوصا مجروحان در ميادين جنگ مي گذرند، پزشکاني که پي درمان بيماران مرزها را هم پشت سر مي گذارند پزشکاني که هزينه درمان بيمار را و حتي خرج زندگي اش را هم مي پردازند. پزشکاني که از درمانگر تن به مقام شامخ طبيبي جان هم قامت برمي کشند و من از اين ها کم نديده ام. اما برخي هم هستند که طبابت را با تجارت آن هم از نوع سياهش اشتباه گرفته اند، بيمار را به شکل اسکناس مي بينند و قبل از آن که به درمان او فکر کنند، توان مالي و وزن پولي اش را ترازو مي کنند و شما هم از اين آدم ها در جامه پزشکي حتما ديده ايد. اجازه بدهيد شرح درد يک خانواده را برايتان بگويم که از بس از «پزشک  نما»ي جماعت بي مهري و زخم زبان شنيده اند چنان درد بر شانه شان نشسته که درد بيماري يادشان رفته است، حال آن که به فرموده رهبر انقلاب بايد شرايط به گونه اي باشد، که بيمار فقط درد بيماري اش را تحمل کند نه اين که مثل اين خانواده، درد بيمارستان و درد پزشک و درد پول و درد بي حرمتي هم همه خانواده را زمين گير کند. اين شهروند نوشته است؛ «با احترام، به عرض مي رساند، مادرم که افتخار مادري شهيد را هم دارد دو سال قبل مريض شد و پس از مراجعه به آقاي دکتر... پس از پرداخت ۸۰۰ هزار تومان زير ميزي در بيمارستان ... جراحي شد. پس از عمل براي شيمي درماني به دکتر... و سپس براي ام.آر.آي به بيمارستان معرفي شد اما پس از دو سال که دوباره به دکتر اول مراجعه کرديم گفت: دوباره بايد عمل جراحي انجام شود.گفتند بايد عمل ديگري بشود و وسايلي مي خواهد که من خودم تهيه مي کنم و صورت مي دهم ولي شما يک ميليون تومان بياوريد و بالاخره عمل انجام شد که بعضي همکاران معتقد بودند يک پيرزن نبايد دوباره عمل شود به هر حال خيلي هزينه روي دست خانواده ما گذاشتند بعد دخترم مراجعه کرد به مطب ايشان که ۱۵۰ هزار تومان، اضافه بر آن يک ميليون تومان وسايل داخل معده را بگيرند در ساعت ۷ شب که مطب پرمريض است و ايشان مي گويد الان ندارم برويد به تدريج بياييد من روي نسخه ها فاکتور مي دهم از بنياد شهيد بگيريد من عصباني شدم که چه طور يک ميليون تومان را نقد گرفتند ولي ۱۵۰ هزار تومان را به تدريج بدهند تلفن کردم اول خيلي با احترام صحبت کردم ولي ايشان سربالا جواب دادند و حرف هايي زد ند که در شأن يک پزشک نبود البته من حداکثر ۵۰ درصد جواب حرف هاي وي را دادم اما بعد پشيمان شدم. اما شما خود را بگذاريد جاي من چه مي کرديد؟ راستي وقتي دکتر ... با يک پيرزن مادر شهيد چنين رفتاري دارد با ديگران چه خواهد کرد؟»خب، حالا به من حق مي دهيد بگويم اگر اين ادعا درست باشد اين قبيل افراد با وجود تخصصي که در پزشکي دارند، پزشک نيستند که پزشک، صاحب شأن خدايي است. اينان حداکثر «پزشک نما» هستند که هم با آبروي پزشکان شريف تجارت مي کنند و هم با سلامت مردم و چه سياه است اين تجارت. کاش جامعه پاک و سفيدپوش پزشکي از اين قبيل افراد دامن مي شست تا حرمت پزشکان سالم و سخت کوش بيشتر محفوظ مي ماند...

خراسان - مورخ یکشنبه 1389/06/28 شماره انتشار 17652 /صفحه۹/اجتماعی

-برخي کلمات چنان بار منفي دارد که نه تنها زندگي فرد و خانواده اش را که سرنوشت يک جامعه را تحت تاثير قرار مي دهد. حتي بالاتر، جهان بيني او را هم متاثر مي کند. به اين کلمات دقت کنيد؛« همه همين جوري هستند» اين جمله اگر از زبان يک انسان عالم و عادل پس از مواجهه با انساني نيک کردار و خوش رفتار جاري شود خوب است. هم نگاه زيبابين را توسعه مي دهد و هم آدم هاي نيک کردار را. اما متاسفانه بيشتر اين کلمات را از زبان افرادي مي شنويم که مي خواهند «غلط کاري» خود را توجيه کنند. تا مي گويي چرا کارت را درست انجام نمي دهي... چرا کم کاري مي کني...چرا دست به بد مي آلايي ...چرا لبانت بوي دود و دم مي دهد... چرا... چرا... چرا...شانه هايش را بالا مي اندازد و مي گويد همه اين جوري هستند. يعني همه از زير کار در مي روند...از زير بار مسئوليت شانه خالي مي کنند...بدقولي و بدکاري و بدتوليدي دارند...دست هاي همه به خيانت آلوده است...لب هاي همه بوي دود و دم مي دهد...پس اين جامعه جاي زندگي نيست. اين آدم ها که همه اين جوري اند، ارزش دوست داشتن ندارند...خب اين نگاه خيلي خطرناک است، هم از اين زاويه که توجيه کننده کارهاي نادرست است و هم از اين نظر که انسان ها را نسبت به هم بدبين مي کند، حال آن که به واقع اين گونه نيست. اگر گروهي کم کاري مي کنند، بسياري کار خود را درست انجام مي دهند و حتي به کمک ديگران هم مي شتابند. اگر اندکي اهل دود و دم هستند، بسياري هم دست پاک دارند، هم دل پاک و هم لب پاک. اگر دست قليلي از مردم کج است راست دستان و راست داستانان فراوان  اند که اگر نه اين بود جامعه از هم مي پاشيد و نظم ها و قاعده ها مضمحل مي شد، حال آن که اين گونه نيست. منتهي بايد کوشيد اين نگاه و اين کلمات شيطاني«همه اين جوري اند» را از لب گويندگانش پاک کرد و با اصلاح نگاه ، به آنان توان تحمل انتقاد و به ديگر زبان انتقاد بخشيد. بايد با استدلال، منطق باطل شان را در هم شکست تا بتوان آنان را هوشيار کرد، به خود آورد و به اصلاح رفتار واداشت و حتي براي افسوس خوردن هايشان هم راهکار ارائه کرد چه وقتي اينان به بطلان فرضيه «همه اين جوري اند» رسيدند، نفس به آه برخواهند کشيد و خواهند گفت؛«کاش زندگي بهتر از اين بود » آرزوي خوبي، که پاسخ مشخص دارد؛ به جاي اين آرزو که اگر در مرحله آرزو بماند، هيچ چيز جز بر جا نشستن بيشتر پيامد ندارد، بخواهيد که خودتان بهتر از اين باشيد.همه مان بهتر از اين باشيم، آن وقت زندگي هم بهتر از اين مي شود چه اين خود ما هستيم که زندگي ها را مي سازيم. لحظه لحظه زمان با ذره ذره رفتار و کردار ما، شکل مي گيرد. آدم هاي خوب ، زندگي خوب دارند. پس بايد کوشيد خوب شد، خوب ديد. خوب گفت تا همه چيز خوب شود خوبي ميوه اي است که بر سر شاخه هاي درخت خوبي مي رويد که در زمين خوب ريشه گرفته باشد و از آب خوب سيراب شده باشد. پس خوب باشيم تا «همه اين جوري اند» هم خوب شود...

خراسان - مورخ یکشنبه 1389/06/28 شماره انتشار 17652 /صفحه٨/خانواده و سلامت

گفت: «قسم بخور که راست مي گويي» و طرف چنان قسم مي خورد که مي خواست آسمان را به زمين بياورد. تعجب کردم انگار اصل در سخن گفتن بر «دروغ» است که براي راست سخن گفتن بايد هزار قسم و آيه آورد. حال آن که نه تنها در ميان مسلمانان و جامعه اسلامي که در جامعه انساني و جامعه قانونمند و اخلاقي، اصل بر راست گويي و راست کرداري است و آن چه مردم مي گويند صدق و کردارشان صادق است مگر آن که عکس آن با دليل و سند روشن شود. من خارج از کشور نرفته ام و با فرهنگ ديگر کشورها زياد آشنايي ندارم، اما فکر نمي کنم جاي ديگر هم اين قدر قسم و آيه براي محکم کاري لابه لاي جملات کارسازي شود. فکر نمي کنم نگاه مردم به هم اين گونه باشد که براي باور شدن سخنشان همه مقدسات را رديف کنند و از جان عزيزانشان هم مايه بگذارند تا ديگران بپذيرند کلامشان راست است. اگر به جاهايي که قسم خوردن لازم است دقت کنيم و آن را در آموزه هاي ديني بيابيم و فهرست کنيم درخواهيم يافت فقط در جاهاي مخصوص مجاز به قسم خوردن هستيم نه اين که حرمت قسم خوردن به مقدسات را چنين سبک بشماريم که براي گرفتن يک نوشابه و حتي کمتر از آن هم زبان به قسم بگشاييم. از سوي ديگر گاه افراد ظن شان سوء است و با سوءظن به مردم نگاه مي کنند و پشت قباله سخن آنان هزار مقوم ديگر هم مي خواهند. اگر اين افراد در جايگاه مسئول هم باشند با اين نگاه هم گناه بدبيني را مي پراکنند و هم بذر ساده سازي گناه را در ذهن و ضمير افراد مي افشانند.براي من توهيني بالاتر از اين نيست که وقتي سخني مي گويم کسي بگويد: دروغ؟! يا قسم بخور که راست مي گويي! من اين را توهين بزرگ مي دانم و از دو زاويه ، چون هم به شخصيت من توهين شده و هم گناه کبيره و ايمان سوز دروغ، ساده سازي شده است به اين شکل که افراد فراوان دروغ مي گويند و براي دروغ نبودن سخن شان بايد دليل بياورند و دم دست ترين دليل و سند شفاهي هم قسم است. من آدم زودگذري هستم. خيلي چيزها را فراموش مي کنم. خيلي چيزها را نمي بينم و معتقدم اگر نه هر روز، لااقل هر هفته بايد حساب رفتارمان و نحوه تعامل با ديگران را پس از محاسبه صفر کنيم. يعني دل خود را از کينه و قهر و زشت انديشي پاک کنيم ، آب و جارو بزنيم تا يادها و خاطرات بد از ميان برود و بارها هم اين خاطرات را به «زباله هاي متعفن»تشبيه کرده ام که هيچ آدم عاقلي در خانه نگه نمي دارد.اما به اين سادگي ها نمي توانم حساب دلگيري ام از کسي که بگويد دروغ مي گويي يا قسم بخور که راست مي گويي پاک کنم. من حسابم را با سارقي که سال هاي قبل به خانه ام زد، پيش خود و خدا، با گذشتن از او صفر کردم و از او چيزي در دلم نيست. حساب کارهايي که شده و آن ها را ظلم در حق خود پنداشته ام را هم پاک کرده ام و بستانکاري خود را از کساني که در حقم ناجوانمردي روا داشته اند را هم ناديده گرفته ام، اما نتوانسته ام اين حساب را با کساني که با ساده سازي گناه و اتهام دروغ، ارتکاب دروغ را شدني مي کنند، هنوز صاف کنم . کاش حواسمان باشد وقتي با هم صحبت مي کنيم، به هم توهين نکنيم و ارتکاب گناه را هم آسان فرا ديد چشم ها قرار ندهيم و طرفه اين که وقتي «بازار مسلمين» از چنان شاني برخوردار است که کالاي خريد و فروش شده در آن محکوم به طهارت و حليت است مگر آن که خلاف آن ثابت شود. سخني که شهروند مسلمان بر زبان مي آورد هم صادق و درست است مگر آن که خلاف آن با دليل و مدرک ثابت شود. فکر نمي کنم کسي که براي خريد به بازار مي رود نسبت به طهارت و حليت کالا طرف را قسم دهد.اما در گفتار با هم چنين حرمت قسم را حرمت انسان را ، حرمت کلام را سبک مي شماريم...

خراسان - مورخ شنبه 1389/06/27 شماره انتشار 17651 /صفحه٨/خانواده و سلامت

مادر بود و نگران امروز و فرداي فرزندانش و فرزندان اين ملک که بايد فردا صاحبان اين کشور و تقديرکنندگان سرنوشت و تدبيرکنندگان امور مملکت باشند. او مي گفت خانواده ها بايد اولين کلاس درس زندگي باشند براي بچه ها. بايد در خانه زيبايي و زشتي رفتارها مميزي شود و چشم بچه ها به شناخت آن برسد تا وارد اجتماع که شد، شيادان بدي را خوبي، ناجوانمردي را زرنگي و همکاري با قانون براي شکار قاچاقچيان و نامردان و نامردمان را آدم فروشي برايش ترجمه نکنند. خانواده در کنار نهاد آموزش به اضافه پرورش بايد تکميل کننده هم باشند و نه خنثي کننده هم کتاب هاي ما هم بايد زندگي ساز باشد و رفتار ما نيز هم. اگر رويدادها گاه «زندگي باز» مي شود و گاهي زندگي ساز، علتش را بايد در رفتار تربيتي خود بجوييم. اين شهروند حرف هاي شنيدني ديگر هم داشت و گريز زد به فيلم ها و سريال هاي تلويزيوني و گفت برنامه ريزان و نويسندگان و کارگردانان بايد محصولاتي توليد کنند که به واقع فرهنگي و فرهنگ ساز باشد اما نه در ستيز با فرهنگ  ديني و ملي. او معتقد بود فيلم ها و سريال ها و رسانه ها بايد طريقه صحيح لباس پوشيدن، درست حرف زدن، سالم زندگي کردن، انساني رفتار کردن، قرآني تعامل کردن، ايراني بودن و ... همه و همه را به مخاطب بياموزد و خط قرمزهاي اخلاقي را حفظ کند و هنرمندانه رفتار کند نه اين که شکستن خط قرمزها را هنر بداند. وي معتقد بود، بسياري از کارهاي هنري، پريشاني ذهن را به سوغات مي آورد و نه تنها درست زندگي کردن را آموزش نمي دهد بلکه ناخواسته- تاکيد مي کنم- ناخواسته هنجارهاي درست زندگي را هم با چالش مواجه مي کند. او شاهد مثال هايي هم ذکر مي کرد از اين قبيل فيلم  و سريال ها و از رفتار نه چندان قشنگ هنرپيشه ها مي گفت که گاه خجالت آور مي شد. لااقل اين قبيل رفتارها در بسياري از خانواده ها جلف تلقي مي شود.حرف ديگر اين مادر نگران هم همان ضرب المثل معروف را به خاطر مي آورد که با اندک دستکاري چنين مي شود؛ «از ماهواره نناليم که از ماست که بر ماست» و اگر نگوييم سکس پنهان، نحوه رفتار و گفتار برخي هنرپيشه ها پر از صحنه هايي است که ادامه اش به خيال بيننده واگذار مي شود و اين ذهن و ضمير مخاطب را درهم مي ريزد. پس اگر مي خواهيم افراد از همان اول راه صلاح و فلاح را در پش گيرند و به کژ راهه باز نگردند بايد در شيوه مديريت ذهن مخاطب از سوي فيلم ها و سريال ها تجديدنظر شود تا به تجديد نگاه جامعه هم منجر شود. نکته اين که، اگر نگاه ها اصلاح شود و به سمت زيبايي سوق پيدا کند، همه چيز درست مي شود و چنان که باباطاهر، مي گويد «هر آن چه ديده بيند، دل کند ياد». خب وقتي ديده را به خوب ديدن عادت دهيم و گوش را به خوب شنيدن و زبان را به خوب گفتن، آن وقت دل هم ياد خوبي ها خواهد افتاد و فکر نيز در اختيار نيکي ها قرار خواهد گرفت تا لازم نباشد جناب باباطاهر «بسازد خنجري از جنس فولاد»، تا «زند بر ديده تا دل گردد آزاد» بلکه عينک هم خواهد گرفت براي ديده تا خوب ببيند و دلش ياد خوبي ها کند و آن وقت به دنبال خوبي خواهد رفت و خوب پنداري به خوب گفتاري و سپس به خوب رفتاري بدل خواهد شد و انسان به حق مسلم خود از زيبايي خواهد رسيد. پس بايد از فيلم سازان خواست هم نگاه خود را اصلاح کنند و هم نگاه آحاد جامعه را به سمت زيبايي ها توجه دهند تا به زيبا ديدن چنان عادت کنيم که هيچ شيطاني نتواند ما را به گمراهي بکشاند و به سمت زشتي ها سوق دهد...

خراسان - مورخ چهارشنبه 1389/06/24 شماره انتشار 17649 /صفحه۸/خانواده و سلامت

آدم اگر براي زندگي اش مقصد مشخص نکند، مثل آب راکد در برکه به مرداب تبديل مي شود و لحظه هايش هم بوي مردار مي گيرد. اين درست که هر رفتني به معناي نرسيدن نيست، اما براي رسيدن ناگزير بايد پا به راه شد و رفت. پس وقتي مقصد مشخص شد، آن وقت بايد بهترين و کم هزينه ترين و پرفايده ترين راه را براي رسيدن شناسايي کرد و با عزم و با توکل به پيش رفت در چنين شناختن و تشخيص و در چنين عزم و رفتن است که آدمي روز به روز هم به مقصد نزديک تر و هم بزرگ تر و صاحب قيمت تر مي شود. تصويري که عارف بزرگوار، حضرت آيت ا... العظمي بهجت از زندگي به دست مي دادند، هوشيار باشي بود براي تعيين هدف و رفتن به سوي آن که بر قيمت آدمي مي افزايد. ايشان مي فرمودند: «ما آمده ايم زندگي کنيم تا قيمت پيدا کنيم، نه اين که به هر قيمتي زندگي کنيم... » آري بايد چنان زندگي کنيم که هر روزش بر قيمت ما افزوده شود چنان که وقتي دانش آموز به مدرسه مي رود هر روز بر دانشش و بر آموخته هايش اضافه مي شود، او قيمتي افزون تر مي يابد از حيث کسب علم و ما، همه ما در هر مقطع سني که هستيم بايد چنان زندگي کنيم که هر روز بيش از روز قبل قيمت پيدا کنيم. يعني بايد «بندگي» ما هر روز اوج بيشتري داشته باشد تا جايي که ما را به پرواز بلند بکشاند تا ارزش افزون تري پيدا کنيم. ما پرورش يافتگان مکتبي هستيم که به تاکيد تعليم و هشدارمان مي دهد که اگر آدمي دو روزش مثل هم باشد مغبون و اگر امروزش از ديروز بدتر باشد ملعون است و در اين مکتب رستگاري از آن کساني است که امروزشان از ديروز و فردايشان از امروز بهتر باشد و ... چنين است که انسان مي تواند به لحظه لحظه زندگي پرارزش و قيمت خود بيفزايد و اين انسان حق ندارد به هر قيمتي زندگي کند و براي هر روز زندگي، قيمتي ترين گوهرهايش را به تاراج دهد. يک روز صداقت و راست گويي را سر راه منفعت قرباني کند و به نام دروغ مصلحتي «دروغ منفعتي» بگويد و براي اين گناه کبيره لباس نيکو هم بپوشاند و در ادامه اين دروغ گفتاري به دروغ رفتاري هم دست بيالايد و پس از حرام کلمه، لقمه حرام هم به حلقوم برد. چه اگر دروغ به آساني از دهان بيرون آمد، لقمه حرام هم به همان آساني و حتي آسان تر به گلو فرو خواهد رفت و قبل از قيامت که او را به جهنم برد، جهنم را در همين دنيا در وجودش برپا خواهد کرد. آن که يک روز صداقت را به ثمن بخس بفروشد، ديگر روز عفت و حيا را با هرزگي عوض خواهد کرد و جامه نجابت را از تن به در خواهد کرد تا نانجيبي را عريان پوشي کند. چند صباحي که بگذرد گوهرهاي عفت و حميت و شجاعت و تقوا و ... را يکي از پي ديگري از دست خواهد داد به بهاي دستاوردهاي کوچک، چنان که کودک ناآگاه طلا را به پفک عوض مي کند و ... نتيجه اين خواهد شد که اين «زندگي به هر قيمت»، همه قيمت ها و ارزش ها را نابود خواهد کرد. آن وقت، شرح حال روز ما، آن خواهد شد که باز در کلام حضرت آيت ا... بهجت (ره) آمده است: «زندگي ما؛ حکايت مرد يخ فروشي است که از او پرسيدند: فروختي؟ گفت: نخريدند، ولي تمام شد!!!» بله، اگر قيمت زندگي را از دست بدهيم و به هر قيمتي بخواهيم زندگي کنيم. به بي ارزشي مفرط مبتلا خواهيم شد که کسي خريدارش نيست. اما تمام مي شود و اين تعبير دقيق «خسران» است سرنوشتي که براي همه انسان هاست، مگر براي کساني که ايمان به حقيقت آوردند و عمل صالح انجام دادند و حق و صبر را پيشه خود ساختند...

خراسان - مورخ دوشنبه 1389/06/22 شماره انتشار 17647 /صفحه٨/خانواده و سلامت

رسیدیم به ایستگاه آخر عشق. باید پیاده شویم آن هم پس از یک ماه پرواز و سخت است این. انس گرفته بودیم با رمضان که به باور من در میان همه ماه ها، «ماه ترین» است و مانوسانه ترین ماه نیز هم. در رمضان به رازهایی می رسیدیم که در غیر آن میسر نبود. در لحظه لحظه این ماه، نفس به نفس به خدا نزدیک تر می شدیم و روز به روز نیز بزرگ تر. انگار آدمیان در همین ماه است که یک سال - حداقل - بزرگ می شوند و آنانی که به فهم رمضان نمی رسند، بزرگ نمی شوند هر چند سالی بر آن ها بگذرد.

اما آنانی که رمضان را فهم می کنند آن قدر قد می کشند که دستانشان به آسمان برسد و آن قدر بزرگ می شوند که توان فهم رازهای بزرگ را داشته باشند.

آری به پایان رسیدیم. پایان فصلی که به «میهمانی خداوند» نامبردار گشته بود و ما اگر چه همیشه سفره نشین نعمت های الهی هستیم اما این بار به شکل خاص الخاص دعوت شده بودیم و سر سفره این بار نعمت هایی گذاشته بودند که ویژه بود. هوشمندی مثال می زد که ما همیشه در خانه خود سر سفره می نشینیم اما گاهی اوقات پدر خانواده، خانواده اش را به رستورانی، باغی، جایی دعوت می کند و سفره ویژه می اندازد، حالا قصه رمضان هم همان سفره ویژه بود برای همه بندگان خدا، حالا چقدر از این دعوت شدگان به سفره رسیدند یا نه، مسئله دیگری است اما سفره پهن شد و بسیاری رسیدند، گروهی حرکت کردند اما نرسیدند و گروهی هم در خواب ماندند و این به خودشان مربوط است و سفره همچنان عظیم است فقط خدا کند آن قدر توش و توان اندوخته باشیم از این سفره که سالی را به آن سر کنیم و لااقل به رمضان بعدی برسیم.چه حیف است پس از یک ماه روزه داری چند گام جلوتر از سال قبل نباشیم، حیف است که مغبون شویم. پس همین روز آخر با خود و خدای خود عهد بندیم چراغی که در رمضان روشن شد در دل ها، تا رمضان بعدی پرفروغ نگه داریم تا فرصت شود در رمضان بعدی بر این نور بیفزاییم.

یادمان باشد، هدف از شب های احیا هم این نبود که فقط تا سحر بیدار بمانیم بلکه این بود که بیدار شویم و بیدار بمانیم و مبادا خواب ما را فرا گیرد که شکار شیطان شویم. بزرگی مردم را به بیداری می خواند و شب احیا را، نه احیای شب که احیای خویشتن می دانست و تاکید می کرد باید خود را احیا کنیم، هم احیا و هم مهیای یک سال عبودیت کردن و مثال می زد، بعد از عمل مرحله احیا انجام می شود در بیمارستان و ما نیز باید پس از این که در رمضان «عمل بندگی» انجام دادیم، به خود احیایی بپردازیم تا زندگی بر سبیل حیات طیبه پرشکوه تر از پیش انجام شود.

رمضان به پایان آمد، سفر  ه های مهربان افطاری جمع شد و سفره های پر رمز و راز و معرفت انگیز سحر نیز هم، اما خدا کند آن قدر خوی و خصلت رمضانی گرفته باشیم که بتوانیم رازهای عشق را بخوانیم. آن قدر از سحوری معرفت بار برداشته باشیم که جز در برابر خالق سر خم نکنیم ...

و باز رسیدیم به بازگویی آن چه بارها به حسرت گفته ایم و باز به خود امید هم داده ایم که؛

به پایان آمد این دفتر / حکایت همچنان باقی

و خدا کند باقی باشد قصه عشق و داستان رمضان، هر چند تقویم ها به ماه شوال رسیده باشد ...

خراسان - مورخ پنج‌شنبه 1389/06/18 شماره انتشار 17645 /صفحه٨/خانواده و سلامت

يکم: شما همسايه اي داريد که مراقب «سايه» شماست و مدام به کار رصد گفتار و پندار و کردار شما، چشم مي گرداند. قلم او به کار سياهه نويسي رفتار شماست و شما هم اين را از شخصي امين و مورد اعتماد شنيده ايد. خب چه مي کنيد؟ آيا مراقب رفتار خود نخواهيد بود تا نقطه ضعفي به دست اين همسايه کنجکاو و تا حدودي مخالف ندهيد؟ فکر مي کنم عقل اقتضا مي کند آدمي، دامن خود را از برخي مسائل برچيند تا گرفتار چنين همسايه اي نشود.

دوم: همکاري داريد که از شما خوشش نمي آيد. به نوعي شما را رقيب خود مي داند و احساس مي کند شما جايش را تنگ کرده ايد و او در حالي که خود را برتر از شما مي داند، بايد در مقابل شما احترام بگذارد. شما هم مي دانيد اين همکار تلاش مي کند تا شما را ضايع کند و با مشکل تراشي و مشکل نمايي چوب لاي چرخ کار شما بگذارد. اين را هم از زبان فردي موثق شنيده ايد که آن همکار رقيب گفته است روزي ريشه شما را خواهد زد، خب چه مي کنيد؟ به ويژه که مي دانيد او هر روز در پي يافتن نقطه ضعف شماست و برنامه دارد که شما را با دست خودتان بزند. راستي چه کار مي کنيد؟

سوم: دشمني داريد که به صداي بلند مي گويد: همه توانش را مي گذارد تا شما را نابود کند . به طور رسمي هم اعلام مي کند از ستون پنجم و از همه تجهيزات در اختيار عليه شما استفاده خواهد کرد. باز پاسخ شما به او چيست؟ آيا شما هم بر هوشياري خود مي افزاييد و خاکريز بر پا مي کنيد و سنگر مي زنيد و مسلح و آماده مي شويد براي مقابله يا آسوده خاطر مي خوابيد و دست به هيچ اقدامي نمي زنيد. نظر عقلا در چنين هنگامه اي چيست؟ آيا هيچ صاحب خردي را سراغ داريد که دست روي دست گذاشتن و بي عملي را تجويز کند، هيچ «ساده مردي »را ديده ايد که در چنين بحبوحه اي بياسايد، بگذريم از اين که عقلا همه توان خود را بسيج مي کنند براي مقابله با دشمن...

چهارم: يک فرد موثق، يعني موثق ترين و صاحب اعتبارترين کسي که مي شناسيم دارد به ما مي گويد دشمن در کمين شماست. براي مان هشدارنامه مي فرستد که اين دشمن قسم خورده است شما را نابود کند. پاسخ ما چيست در مقابل اين موثق ترين هشداردهنده؟ بله، خداوند علي اعلا، هشدارمان مي دهد که شيطان با شما دشمني آشکار دارد. قرآن گواهي مي دهد که شيطان قسم خورده است نابودمان کند حالا آيا شرط انصاف است اين هشدارها را آن هم از خداوند حکيم ناديده بگيريم و همان کاري را انجام دهيم که اسمش بازي در زمين حريف است. حريفي به اسم شيطان؟ اين رفتار ما، انگار ترجمه ماجراي ۱۴ قرن پيش است که وقتي حضرت رسول (ص) از کفار قريش مي پرسيدند که اگر من به شما خبر دهم خطري عظيم دارد شما را تهديد مي کند و به مثل پشت همين کوه خطري هولناک است، آيا باور مي کنيد و آنان مي گفتند بله، چون از تو سخن خلاف واقع نشنيده ايم اما وقتي پيامبر(ص) از خطر شيطان و آتش دوزخ سخن به ميان مي آوردند و آنان را هشدار مي دادند اين مردم نمي پذيرفتند درست مثل ما که در برابر مخالفت احتمالي همسايه و همکار تمام قد مي ايستيم اما در برابر دشمني آشکار شيطان هيچ اقدامي نمي کنيم. به راستي اين رفتار ما چقدر شبيه رفتار قريشيان است حال آن که اصحاب پيامبر اکرم(ص) ، با دريافت خطر شيطان، به قيمت جان مي کوشيدند تا از دام شيطان برهند و به سر منزل مقصود برسند، اما...

خراسان - مورخ چهارشنبه 1389/06/17 شماره انتشار 17644 /صفحه۸/خانواده و سلامت

بگو ... با... با... بگو بابا... عزيزم! بگو ما... ما...ن... مامان ... همه ما وقتي طفل بوديم و در آغاز آموختن، اين کلمات را شنيده ايم، به تکرارش گفتن آموخته ايم و باز بزرگ که شده ايم همين درس را براي فرزندانمان تکرار کرده ايم و از بازگويي اش توسط کودک مان لذت برده ايم. هم به او آموخته ايم که بگويد بابا... مامان و هم به «جان» گفتن پاسخش داده ايم و باز لذت برده ايم تا جايي که مي گويند براي پدر و مادر زماني شيرين تر از فصل گويا شدن فرزند نيست و در مثل مي گويند که مردي زنداني حاضر بود همه دارايي اش را ببخشد تا آزادش کنند و نکردند، سال بعد گفتند پول را بده و برو، مرد زنداني گفت حالا هيچ نمي دهم، گفتند پارسال همه زندگي ات را مي دادي، خب حالا نصفش را بده و برو! مرد گفت: پارسال کودکي داشتم که سخن گفتن مي آموخت و من براي شنيدن «بابا» گفتنش حاضر بودم همه چيزم را بدهم اما الان او بزرگ شده است.بله، پدر و مادر به بچه مي آموزند و لذت مي برند، پاسخ مي گويند و لذت مي برند يعني هم آموختن کلمه از آن آنان است و هم پاسخ گفتن و اين نمونه اي کوچک است از رابطه خدا با انسان که هم دعا گفتن را به آدمي تعليم مي فرمايد و هم اجابت کردن توسط ذات اقدس حضرت حق است. يعني هم به ما مي آموزد چگونه او را بخوانيم و هم دعاهامان را به جان و جهان اجابت مي کند و عجيب اين که هر چه بزرگ تر شويم دعاخواني ما را بيشتر دوست دارد نه مثل پدر و مادر که گاه از بابا و مامان گفتن بچه به عذاب مي آيند و ديگر پاسخش نه جان که شايد حتي مرگ باشد!اما خداوند، اين مهربان ترين مهربانان، هر چه او را بخوانيم نيکوتر اجابت مي فرمايد و آن قدر فرموده است: « مرا بخوانيد» که ما با همه گناهانمان جرات مي کنيم صدايش کنيم و باز او به شان «ستار» بودنش چشم بر گناهانمان مي پوشد و جوابمان مي دهد. گاه حتي آداب و تربيت را هم از ياد مي بريم و زماني که همه ما را فراموش کرده اند، دست در دامن لطف بزرگي مي زنيم که خود را فراموش کرده بوديم و باز او اجابت مان مي فرمايد اما زيباتر خواهد بود اين خوانش و نيايش با ادب بندگي همراه باشد و با آداب دعاخواني، آيت ا... تهراني ضمن توجه دادن به ادب دعا، بر نکته اي ظريف تاکيد مي ورزند به اين شرح که:اگر انسان براي غير دعا کند، از آن دعا دو دعا متولد مي شود؛ يکي دعاي فرشتگان و يکي هم دعاي خداوند. از طرفي رواياتي مطرح بود که نتيجه دعا براي غير، اين است که فرشته به داعي مي گويد براي تو دو برابر است. شايد شبهه شود که لسان اين دسته از روايات که دارد فرشته به داعي مي گويد «لک مثلاه» لسان اخبار است نه انشاء؛ يعني فرشته دارد به داعي خبر مي دهد و برايش دعا نمي کند!جمع بين اين روايات اين است که فرشته در هر حال براي داعي دعا مي کند. در آن روايتي که از امام هفتم (عليه السلام) بود اين طور داشت: « من دعا لاخوانه من المومنين و المومنات و المسلمين و المسلمات وکل ا... به عن کل مومن ملکا يدعو له»؛ هر کس که براي برادران و خواهران ايماني و اسلامي اش دعا کند، خداوند به ازاي هر مومن، يک فرشته براي او مي گمارد که برايش دعا کند. يعني آن فرشته ها هم براي دعا کننده، از خدا درخواست مي کنند. تمام رواياتي که در آن بود که فرشته مي گويد « لک مثلاه» با اين روايت تفسير مي شود.فرشته چه کاره است که بخواهد چيزي به کسي بدهد؟! مگر از خودش اختياري دارد که حاجت بنده را به او بدهد؟ اين که مي گويد «لک مثلاه»، معنايش اين است که من هم از خدا خواستم که دو برابر به تو بدهد.وي افزود: من با اين روايت، بين باقي روايات اين باب جمع کردم. اين روايت صريح مي گويد: « وکل ا... به عن کل مومن ملکا يدعو له»؛ يعني فرشته هم براي او دعا مي کند و از خدا درخواست مي کند. پس صحيح است که بگوييم از دعاي او دعاي فرشته اي متولد مي شود. آن روايات هم اشاره به همين مطلب داشت. حتي در آن مرتبه بالاتر هم موضوع همين بود که خداوند به عدد تمام مومنين از آدم تا خاتم، از خاتم تا قيامت، فرشته مي گمارد که او را دعا کنند.وي در ادامه بيان داشت: اين در ارتباط با ملک است. اما در مورد خود خدا بحث چيست؟ در بالاترين مرتبه اش هم بحث اين بود که از عرش ندا مي آيد که صد هزار برابر از آن تو است. معناي اين عبارت چيست؟ آيا اخبار است يا انشاء؟ اگر يادتان باشد، تعبير اين بود:« اذا دعا الرجل لاخيه يظهر الغيب نودي من العرش و لک مائة الف ضعف مثله». آيا معنايش اين است که خدا به او خبر مي دهد؟ يا نه، خداوند انشاء اعطا مي فرمايد؟ حقيقت اين است که خدا اعطا را انشاء مي فرمايد؛ نه اين که خبر بدهد.»پس اين شرط ادب را به جا آوريم و براي ديگران دعا کنيم تا خدا هم براي ما دعا کند. اين درس حضرت فاطمه(س) است که به گاه دعا ديگران را مقدم مي شمردند و وقتي امام مجتبي(ع) علت پرسيد، بي بي فرمودند: اول همسايه و بعد خانه. آري، در دعا ديگران را مقدم شماريم تا در شمار دعاي خداوند قرار گيريم...

خراسان - مورخ سه‌شنبه 1389/06/16 شماره انتشار 17643 /صفحه۸/خانواده و سلامت

بعضي از ما اهل دعا هستيم. حتي زياد هم دعا مي کنيم اما دايره دعاهايمان از مساحت خانه خودمان هم فراتر نمي رود. اگر همه دعاهايمان را فهرست کنند مي بينيم جز براي خود چيزي نخواسته ايم. اصلا انگار در دايره دعامان کس ديگري وجود ندارد. متاسفانه به کوچکي خود دعا مي کنيم نه به بزرگي حضرت حق که بايد اجابت کند دعاها را. نمي دانم چرا، اين را به گمانم پيشتر هم نوشته ام، که اين قبيل دعا کردن ها مرا ياد آن ماجرا مي اندازد که وقتي ابر پرباران شد، باغچه گفت: ببار، ابر گفت: کجا؟ باغچه گفت: اين جا باغ گفت: ببار! ابر گفت: کجا؟ باغ گفت اين جا. مزرعه گفت: ببار! ابر گفت: کجا؟ مزرعه گفت: اين جا، زمين گفت: ببار! ابر گفت: کجا؟ زمين گفت: همه جا! بله، هر کدام به وسعت دست ها و آغوش خود، طلب باران مي کردند. حال آن که ظرفيت آسمان و ابر بيشتر از اين ها بود، اما زمين همه جا را گفت و ... اين قصه ما آدم ها هم هست هر کداممان باغچه و باغ و مزرعه خود را مي بينيم در صورتي که همان عزيزي که گفته اجابت  مان مي کند اگر او را بخوانيم، کرامتش براي همه است. رحمتش عام است و مهرباني اش نيز هم. پس بکوشيم در اين لحظه هاي نوراني، که «اندرون از طعام خالي» است و فرصت آن که در خويش «نور معرفت» بينيم فراهم است، دست هايمان را چنان به آسمان بفرستيم که فاصله زمين و آسمان به صفر برسد. در اين لحظه ها که دست در دامن عرش مي زنيم براي هم دعا کنيم. من براي تو، تو براي من و نيز براي همه حالا که قرار است رفع گرسنگي را بخواهيم چرا فقط براي خود؟ خدايي که مي تواند مرا سير کند توان سير کردن همه را دارد. پس «اللهم اشبع کل جائع» چرا دايره دعا را چنان تنگ بگيريم که فقط خود در آن قرار بگيريم؟ چشم از خود برگيريم تا همه را ببينيم و بخوانيم «اللهم اکس کل عريان» وقتي عضوي از بدنمان درد مي گيرد فقط همان را در نظر نياوريم بلکه به حرمت وسعت شفاي خداي شافي دعا کنيم و بخوانيم «اللهم اشف کل مريض». در دعا اصلا نبايد حسود بود بلکه بايد دل دريا کرد تا دست هايي که در آسمان پرواز مي کند، آزادي را براي همه بخواهد و به زمين آورد به حرمت «اللهم فک کل اسير» در دعا بايد از اسيران ظاهري فراتر رفت و چنان دعا کرد و آمين گفت که همه از بند اسارت نفس و شيطان آزاد شويم. از آمين گو سخن به ميان آمد، من باور دارم گاه، حرمت «آمين گوست» که دعاي دعا کننده را مستجاب مي کند و خدا آن قدر عاشق تواضع آمين گوست که گاه ابر را هم همراه او مي کند، چنان که در قصه اي تمثيلي مي خوانيم در بيابان دو همراه بودند و هوا سوزان، يکي گفت دعا کنيم خدا ابري بفرستد تا سايه سرما شود در زير تيغ خورشيد. اولي به دومي گفت دعا کن، دومي با خود گفت آن قدر گناه کرده ام که شرمم مي کند دعا کنم. با کدام رو خدا را بخوانم؟ پس به اولي گفت شما از ظاهرتان پيداست، اهل صلاحيد دعا بفرماييد تا به اجابت رسد و اولي دعا کرد و دومي آمين گفت و ابري پديدار شد بر سرشان اما وقتي راهشان از هم جدا شد، ابر بر سر آمين گو رفت... آري گاه آن که صادقانه آمين مي گويد گره گشا مي شود، پس براي همه دعا کنيم و همه آمين بگويند تا راه آسمان باز شود. خوبي ها را هم براي همه بخواهيم تا در هم افزايي خوبي ها، همه از آن بهره مند شويم و جامعه اي داشته باشيم سرشار از نور که همه جايش روشن باشد و چشمان همه نيز روشن شود، البته بايد هم آداب دعا را رعايت کرد و هم ادب دعا خواندن و آمين گفتن را رعايت کرد. آيت ا... شيخ مجتبي تهراني در اين باره مي گويند: « اهل معرفت گفته اند که يک «قرآن نازل» داريم و يک «قرآن صاعد» داريم؛ آن هم کلام است، اين هم کلام است؛ آن کلام رب است با عبد. اين کلام عبد است با رب؛ هر دو هم قرآن است. بنابراين اصلا اين ماه اختصاص به اين رد و بدل شدن سخنان بين «رب و عبد» و «عبد و رب» دارد. از آن طرف، قرآن نازل شده است و از اين طرف هم قرآن صاعد- بالا رونده- را داريم که عبارت است از آن راز و نيازهايي که بندگان صالح خداوند و اولياي خاص حق- به اذن رب- با او داشته اند و سخن گفته اند.ما از آن سخن گفتن ها، به «ادعيه ماثوره» ائمه اطهار تعبير مي کنيم. اصلا ماه رمضان ماه «قرآن» و «دعا» است و اين آداب ظاهري که در اين ماه داريم، همه براي فراهم کردن زمينه همين رابطه «رب و عبد» و «عبد و رب» است تا اين ها با هم حرف بزنند، که از پايين به بالا، يعني از طرف عبد به سوي رب، تقاضا و طلب و سوال و درخواست است که ما از آن تعبير مي کنيم به «دعا». پس دعا سخني بين عبد و رب است. يعني بنده با پروردگارش صحبت مي کند و از او درخواست مي کند.به اين تعبيراتي که علي (ع) در اين مناجات به کار برده است نگاه کنيد: «اللهم صل علي محمد وعلي آل محمد و اسمع ندائي اذا ناديتک واسمع دعائي اذا دعوتک». اول صلوات مي فرستد و بعد شروع مي کند به گفتن آن جملات تا به اين جا مي رسد که «واقبل علي اذا ناجيتک». اين جا ديگر بحث «مناجات» است. «ندا» يعني اين که انسان کسي را با صداي بلند فرا بخواند. «دعا» هم با صدا است، اما صداي بلند نيست. «مناجات و نجوا» بي صدا است.لذا اين جا تعبير مي کند «واقبل علي»، ديگر نمي گويد «واسمع»؛ چون مناجات جنبه صوتي ندارد و صدا و آهنگ ندارد؛ بلکه يک امر دروني و قلبي است. اين از تعبيرات زيبا و لطيف علي (ع) است. البته هم دعا و هم ندا و هم نجوا، نوعي رابطه «بين اثنيني» و دو طرفه هستند، ولي اين تفاوت ها را با يکديگر دارند...

خراسان - مورخ یکشنبه 1389/06/14 شماره انتشار 17641 /صفحه۸/خانواده و سلامت

 دست ها به آسمان رفت، فريادها نيز هم و خدا کند خالي باز نگشته باشد دست ها. خدا کند، فريادها اجابت شده باشد. خدا کند اين «شب احيا» ها به احياي مجدد خود ما منجر شده باشد که اگر چنين شده باشد دست ها به آسمان نرفته آسمان به زمين خواهد آمد.

اگر احيا شويم، به فهم عملي خليفة اللهي انسان خواهيم رسيد و در بندگي، نام بردار خواهيم شد، آن وقت توان «کن فيکون» خواهيم يافت. آري براي رسيدن به اين «اقتدار»، بايد «عبد» شد. عبد که شديم مثل خدا مي شويم در زمين.

«کن» که بگوئيم. امر «کن» که از زبان ما صادر شود با «يکون» اجابت خواهد شد. اين وعده خداست. پس اين که در آغاز نوشتار به اين نکته اشارت کرديم که خدا کند دست ها خالي بازنگردد، نه به اين معناست که در آن سو شايد جواب نباشد، قصه اين سو است و اين سوي قصه هم آن است که دست هاي ما را فريادهاي ما را اخلاص پر شدن و اجابت نباشد والا خدا همه جهان را خالص براي ما خواسته است و ما را خالص براي خود. اگر ما خود را براي او خالص کنيم کرامت او آسمان ها را به ما مي بخشد.

آن وقت هر جا که باشيم، آسمان زير پر ماست. به هر زبان که بخوانيمش اجابتمان مي کند. آن وقت خود ما مي شويم يک دعاي اجابت شده چنانکه اولياء ا... شده اند. معصومان در اوج و دنباله روانشان به نسبت پيروي در امتداد آنان.

من نگران اجابت نيستم، نگران جوابي هستم که به خدا مي دهيم. نگران همان سوالي که در عهد است از ما پرسيد و ما هنوز در پاسخ مانده ايم؛ پرسيدمان که «الست بربکم» و ما هنوز مانده ايم در پاسخ «بلي» بگوئيم که اگر مي گفتيم، مطمئن باشيد زندگي ما اين نبود و رفتار زندگي ساز ما هم چنين وضعيتي نداشت.

با خود که مي توانيم روراست باشيم. زندگي ما رنگ و بوي «بلي» گفتن ندارد که اگر مي داشت، هر کداممان يک «علي» مي شديم در اندازه خود. اگر مي داشت «دروغ» اين زشت ترين رفتارها، به امر بديهي در زندگي فردي و اجتماعي ما تبديل نمي شد.

اگر اهل «بلي» گفتن بوديم، قهر و کينه درها را بر مهرباني نمي بست و حسد آتش به ايمانمان نمي کشيد.

اگر بنده بوديم، بيم «نان» ما را از گفتن حقايق باز نمي داشت و از ديگر سو چنان زبان بي اختيار رها نمي کرديم که «آبروي» مردم با «آب روان» اشتباه بگيريم و در آن تن بشوئيم. اگر «بلي» را مي فهميديم. گروهي در همسايگي ما، غم نان، ايمانشان را تهديد نمي کرد و... بگذريم.

در خانه اگر کس است، يک حرف بس است و چون کسي نباشد، هزار سخن و صد هزار فرياد هم کاري از پيش نمي برد. فقط خدا کند ما که در شب هاي قدر مشهدنشين انوار حرم رضوي بوديم و مسجدنشين بک ياا... و بمحمد... و بعلي... و بفاطمة... بفهميم قرآن به سرگرفتن يعني چه و ياا... گفتن چه معنايي دارد و يادمان بماند وقتي خدا را به محمد(ص) قسم مي دهيم بايد خلق و خوي محمدي داشته باشيم و زماني که از علي (ع) و فاطمه(س) مي گوئيم بايد زندگي هم براين اساس بنا کنيم والا رابطه پدر و فرزندي مان هم با حضرت رسول و مولا علي محقق نخواهد شد، که اينان پدران امت اسلام هستند و ما قصه مان ترجمه عملي ضرب المثل «پسر نوح با بدان بنشست، خاندان نبوتش گم شد» پس مراقب باشيم رابطه ما با رسول ا... و مولاعلي، گم نشود در رفتاري که مي کنيم...

اين روزها، وقتي زنگ تلفن به صدا در مي آيد سعي مي کنم نشنوم. خدا خدا مي کنم زود قطع شود.وقتي هم که گوشي را برمي دارم با همه وجود خدا خدا مي کنم ، آن طرف نيازمندي نباشد، گره به کار افتاده، که مرا توان بازکردن آن گره نباشد. شما که غريبه نيستيد خيلي وقت ها که گوشي تلفن را برمي دارم، آن سوي خط، صدايي دردآلود است که گاه در انفجار بغضش که غرور نگفتن و نخواستنش را پاره پاره مي کند، از مشکلاتش مي گويد و سياهه بلند تلخ روزي هايش را بيان مي کند و مرا نه توان رفع مشکل است ونه تاب شنيدن. پس بعضي وقت ها نشنيدن و نديدن مسکني است براي دردهايي که آوار مي شود اما... مي ترسم چيزي بنويسم آن وقت...بگذريم.امام علي(ع) قبل از آن که حاکم باشد ، نخلستان مي ساخت و وقف مي کرد، به عنوان يک شهروند خود را در برابر جامعه و مردمانش و نيازمندانش مسئول مي دانست حالا ما مدعيان «هزار آتشه» شيعگي چه مي کنيم؟ مولا ما را از آتش جهنم پرهيز مي داد، ما، اما، بعضي هامان، آتش جهنم را هم به فروش مي رسانند تا به منفعتي برسند!تا به قول شاعر، اگر نانشان آجر شد، آن را به قيمت گزاف تر بفروشند!

تعجب نکنيد رنگ رخساره جامعه ما خبر مي دهد از سر درون رفتار ما، که ديگر «سر »نيست بلکه آشکار است.امام علي عليه السلام هيچ گاه از نيازمندان ، از شکم هاي خالي و دل هاي پر از سفره هاي خالي و چشم هاي پر از اشک مردمان غفلت نمي فرمود بلکه به گاه حکومت هم همنشين سفره هاي خالي بود آب از کوزه هاي سفالي مي نوشيد و در کنار پير نابينا مي نشست و همبازي يتيمان مي شد اما، اما بعضي هامان در رفتار خود از اين شيوه امام اثري و نشاني مي بينيم يا «معاويه» را هم شرمنده مي کنيم با رفتارمان؛ جلوي حرفم را نگيريد، بگذاريد لااقل در اين ايام که به نام مولاي مردي و مردانگي است، لااقل از نامردي و نامرادي که دارد در رفتار برخي هامان نهادينه مي شود فرياد بياورم، نمي دانم کسي مي شنود يا نه اما من مي گويم براي اين مسلماني که بعضي هامان داريم، قيامت تسمه از گرده مان خواهند کشيد!سري به حاشيه هاي شهر بزنيم، روستاها پيشکش ، ببينيم چه مي گذرد بر مردم، نگوييم وظايف حکومت است که تمشيت امورشان کند، اين حرف حقي است اما نافي وظيفه ما نيست ما هم نسبت به هم مسئوليم.

ما هم نسبت به گرسنگي هم مسئوليم. اين درست که چون بام وظيفه مسئولان و حاکميت بسيار وسيع است، برفشان هم وسيع و سنگين است.اما بر بام خانه تک تک ما هم برف مي نشيند. چه طور آن وقت همه پارو به دست مي شويم اما در قبال هم، با چشم بسته عبور مي کنيم؟ مگر ما شيعه مولا علي نيستيم پس اين همه بي عملي و گاه معاويه خويي چيست که از ما سر مي زند؟به حاشيه شهرها هم نمي خواهد سر بزنيد. اين را به مسئولان مي گويم. اين را به تصميم سازان و تصميم گيران مي گويم.

فقط محض رضاي خدا بياييد و سبد هزينه خانوار را فهرست کنيد، قيمت ها را بنويسيد، آن وقت نگاهي به فيش حقوقي کارمندان و کارگران بيندازيد و براي يک ماه هم خود را جاي آنان بگذاريد، تا ما هم ياد بگيريم چه طور زندگي کنيم. بگذريم از اين که فراوانند افرادي که از همين آب باريکه هم محرومند آن وقت بايد زمين نيازهاشان را به کدام آب، جواب دهند، راستي چگونه؟من که جراتي ندارم اما اين شب ها و اين روزها متعلق به مردي است که تجسم جرات و غيرت خداوندي است. پس به حرمت اين بزرگ، کاري کنند مسئولان ، کاري کنند آن هايي که کاري از دست شان بر مي آيد. کاري کنند تا اين شب ها، آه دل محرومان به دعا تبديل شود، نه دعاها به آه و آه ها به ...بگذريم. اين شب ها، شب دعاست. مسئولان بايد کاري بکنند، توانگران بايد همت کنند، همه بايد به احترام امام علي (ع) شيعه وار کار کنيم...

 من قرآن به سر نمي گذارم. آخر قرآن به سر گذاشتن به اين معناست که حرف و حکم قرآن بر سر ما جا دارد، يعني سر مي دهيم به حکم قرآن، يعني قرآن، آيه به آيه اش بر همه انديشه ما نور مي پاشاند. يعني من سر مي دهم به راه قرآن و کلي معاني ديگر، اما من به خود که نگاه مي کنم مي بينم اهل هيچ کدام از اين معاني در زندگي ام نبوده ام. تعارف که نداريم، زندگي ام را بازخواني مي کنم مي بينم، سر به زير حکم قرآن نداشته ام حتي سر به اخلاقيات قرآني هم نسپرده ام که اگر چنين بود در کنار نماز، به اداي زکات هم همت داشتم.در کنار عبادات به عبوديت هم فکر مي کردم. اگر حتي يک آيه قرآن در زندگي ام به عمل در مي آمد، آن قدر روشني افزا مي شد که هرروز به چاه وچاله شيطان نيفتم. اگر واقعا سر به زير حکم قرآن داشتم، نه ظلم مي کردم و نه ظلم مي پذيرفتم. نه دست به تعدي در حق ديگران دراز مي کردم و نه در حق خويش ستم روا مي داشتم. اگر قرآن بر من حکم مي کرد امروزه فقر چنان بر حاشيه شهر چنگ نمي انداخت که نفس کشيدن براي شهر هم مشکل شود. من باور ندارم که مي شود قرآن به سرگرفت و اين همه مشکلات را شاهد بود، قرآن به سرگرفت و فهميد يک خانواده «بيابان نشين» شده اند و برجاي نشست. نمي شود فهميد يک پيرزن، يک مادر براي اجاره کردن يک خانه لنگ ۵۰۰ هزار تومان است و بي تفاوت بود، نمي شود شنيد در چنين زماني بعضي ها در عروسي  شاهانه شان، در زندگي شاهانه شان، در ريخت وپاش هاي سوپرشاهانه شان اين مبلغ پول خرد هم حساب نمي شود و بر جاي نشست. نمي شود قرآن را باور داشت وآن وقت دل را چونان انبان پراز کينه به شيطان سپرد. نمي شود از قرآن گفت و شنيد، آن وقت، جوري زندگي کرد که با قرآن هيچ نسبتي نداشته باشد.من تعجب مي کنم وقتي برخي بک يا ا... بک يا ا... گويان قرآن به سر مي گذارند، وقتي جوشن مي خوانند و زبان به «سبحانک لا اله الا انت» مي گشايند حال آن که در زندگي مان هزاران خدا داريم و براي خداي احد و واحد جا کم است.تعجب مي کنم وقتي مي خوانيم «الغوث، الغوث، خلصنا من النار يارب»، آن وقت خود جهنم افروز مي شويم. راستي چه معنا دارد اين «جهنم سازي» و آن الغوث خواني ها. قرآن را بايد کساني به سر بگيرند که سر به قرآن بسپارند. کساني بايد اشک هاشان در حرم امام رضا(ع) هزار فرشته را در صف داشته باشد، که زندگي شان شبيه زندگي امام رضا باشد.من، اما، نه زندگي قرآني دارم و نه با امام رضا(ع) خويشاوندم. پس... پس شما برايم دعا کنيد شما که پيش خدا آبرو داريد. شما که خويشاوند معنوي امام رضاييد براي من هم دعا کنيد براي همه دعا کنيد تا سر ناقابل ما هم به فيض قرآن به سر گرفتن برسد. دعا کنيد به گونه اي زندگي کنيم که رويمان بشود الغوث بگوييم و لااقل خود جهنم نساخته باشيم تا بتوانيم خلصنا من  النار يارب بخوانيم... اولين شب احياي من به گلايه از خود گذشت و الا شما که خوبيد، شما را که در سر هواي قرآن است. من اما وقتي سنگ هايم را با خودم وا مي کنم خجالت مي کشم قرآن به سر بگذارم. به حرم بروم، به جمع مردم پا بگذارم. اما... به سرم زده است لااقل براي شبيه شما شدن، تنهايي قرآن به سربگذارم. تنهايي دستانم را در آسمان رها کنم و مثل شما خوبان بخوانم «سبحانک يالا اله الا انت الغوث الغوث خلصنا من النار يارب» شايد براي من هم فرجي بشود...

کجا مي رويم؟ اين تذهبون.

* ... و راستي اين تذهبون؟ به کجا مي رويم ما؟ به اين فکر کرده ايم اين راهي که در پيش گرفته ايم نه به کعبه که ما را به ترکستان هم نمي رساند.

حال آن که ما آمده ايم تا دوباره از زمين راهي به سوي آسمان بگشاييم و دگر باره همنفس فرشتگان شويم در بهشت پس هشدار که بيدار بايد بود و ... اين تذهبون؟..

روزه، يک راز است بين عابد و معبود و هم سرالاسرار است بين عبد و مالک. کاش لب فرو بستن از طعام و شراب، عطر عبادت بگيرد و ما را به حضرت معبود برساند. کاش اين ماه رمضان، سرگشايي کند و ما را از خدايي به عبوديت بکشاند. کاش اين شب هاي قدر، قدر خود را بدانيم و زندگي خود را چنان طراحي و اجرا کنيم که هرلحظه ما صاحب قدر شويم و لحظه ديگر صاحب قدر مضاعف. کاش در اين شب ها، به فهم مولي علي برسيم، اي کاش علي شدن را تمرين کنيم تا اندکي به ايشان شبيه شويم در روزگاري که کيمياي جوانمردي مي تواند جامعه را نجات دهد. اين شب ها، مراقب باشيم، نفس هايي که مي تواند عطر عبادت بگيرد و فراتر رود و به عبوديت برسد، درگير «نفس اماره» نشود.اين شب ها را بايد دريافت، فکر مي کنم براي اين «دريافت» و براي يافتن «در»هاي بندگي، بايد قلم بگذارم تا رشته سخن را به کلام استاد اخلاق حضرت آيت ا... امجد گره بزنم، که نفسش مي تواند ما را از شر نفس وا رهاند. ايشان در فرازهايي از سخنان خود درباره ماه رمضان مي گويند:

* اين شب هاي ماه مبارک رمضان اگر زنده باشم برنامه ما ضديت با خودبيني و خودخواهي است تا براي خود من. رمضان يعني سوزندگي، رمض يعني سوزاندن.

حاصل عمرم يک سخن بيش نيست:/ سوختم و سوختم و سوختم.

اين ماه رمضان بايد از اين منيت ها دور شويم. بزرگ ترين عيب انسان خودبيني و خودبزرگ بيني است.

موسي مي فرمايد: چطور از پل صراط بگذرم؟ مي فرمايد: کسي که صدقه بدهد، صدقه خوب است ولو به يک دانه خرما. مي گويد: بهشت مي خواهم. خدا مي فرمايد: تسبيح بگوييد بهشتي مي شويد، سبحان ا... الحمدلله، وقتي مي گوييد الحمدلله ديگر حيوان نيستيد.* جوان نترس. استغفار يعني خدايا هر چي بدي است از من بگير و هر چه خوبي است به من بده. وقتي مي گوييد استغفرا...، جزو ملائکه هستيد. نجات از آتش هم استغفرا... است. گريه بي  معرفت فايده ندارد. اسلام فهم مي خواهد، تحول مي خواهد. احساسات لازم است، اما تعقل مهم تر است. اسلام دين تعقل و عقل و فهم و درک است. چرا ما با فهم مبارزه مي کنيم؟ چرا ما با عقل مبارزه مي کنيم؟ همه پيغمبران آمده اند که ما عاقل شويم.* آقايان اگر مي خواهيد خدا ببخشدتان، ببخشيد. البته حق خودتان را بگيريد، اما اگر کسي توان ادا ندارد ببخشيد. خدايا هر کس مديون ما هست بيامرز، هر کس غيبت و تهمت به ما زده بيامرز. غيبت اين نيست که من پشت سر شما حرفي بزنم در جمعي و بعد بيايم به شما بگويم غيبتتان را کردم. بايد پيش کسي که غيبت کرده ام بگويم اشتباه کردم. توبه. توبه چيست؟ بداني خدا مي تواند عذابت کند. دعا چيست؟ بداني خدا هر کاري به مصلحت تو است انجام مي دهد. توسل چيست؟ بداني محمد و آل محمد يار خدا هستند. عجيب ترين مسئله چيست؟ مرگ. چيزي که مورد اتفاق همه هست. در همه چيز حتي خدا اختلاف است اما در مرگ هيچ اختلافي نيست، يعني کسي منکر مرگ نيست. بعضي ها فکر مي کنند مرگ پايان همه چيز است، نخير. مرگ اول زندگي است. مرگ دو جور است، مي تواند الذ لذات باشد.* اين قبر هم سنگ و خاک نيست، تا چشم کار کند بهشت است و تا چشم کار کند جهنم است. عمل انسان مهم است. «جان کندن» مي دانيد يعني چه؟ طبق آن چه من از روايات و مکتب فهميده ام، اگر همه شکنجه هاي عالم را در يک کپسول و شکنجه جان کندن را در يک کپسول ديگر بگذارند، جان کندن سنگين تر است، براي کسي که توي راه نباشد.* اي جوان وقتي مي آيي علي مولي مي خواني، مادرت منتظرت است بايد اطلاع بدهي و اجرت را خراب نکني ...* رمضان فصل خودسازي است و اين شب ها اوج پرواز است براي کساني که از فرصت بهره مي  گيرند و از قيد و بندهاي خود خداپنداري و از منيت ها رها مي شوند. اين شب ها که نام علي راز برخاستن است، بايد برخاست به خودسازي و بايد برخاست و بايد برخاست...

اين روزها کم نديده ام آدم هايي که از درآمد چند صد ميليون توماني فوتباليست ها مي گويند و از اخلاق و رفتارشان و مخصوصا در بحث شعائر ديني از خود مي پرسند چرا اينان چنين قدر مي بينند و بر صدر مي نشينند و ... از جمله در جمعي بودم که بحث دريافتي هاي چندصد ميليوني فوتباليست ها را که با مصاحبه علي دايي و ۸۰۰ ميليون تومان و باقي قضايا زنده شده بود مطرح مي کردند. آن ها پرسش هايي داشتند که من برايشان هيچ جوابي نداشتم، حالا اين پرسش ها را مي نويسم شايد شما پاسخي داشته باشيد، شايد کسي برايش پاسخي بيابد. شايد هم نه. شما هم سياهه پرسش ها را طولاني تر کنيد. آن ها پرسيدند، کار فوتباليست  سخت تر است يا کار بروبچه هايي که مشغول پاک سازي مناطق عملياتي از مين هستند؟ کار فوتباليست  پرمسئوليت تر است يا کار پزشک که شب و روز بايد در خدمت سلامت مردم باشد؟ يکي از اين ميان اشاره اي کرد به چاه هاي نفت آتش گرفته که آخرين نمونه اش را در نفت شهر داشتيم و مي پرسيد، کار مهندسان مهار کننده آتش براي کشور مفيدتر است يا فلان فوتباليست؟ فکر مي کنيد همه مهندسان و کارگراني که اين آتش را مهار کردند در طول سال به اندازه يک فصل فلان ستاره فوتبال، حقوق دريافت مي کنند؟ آيا به اندازه يک بازيکن دست چندم در رسانه ها مطرح مي شوند. ديگري گفت مسابقه و تمرين در امنيت کجا و به دنبال اشرار زير رگبار گلوله دويدن کجا؟ آيا فوتباليست جماعت در همه عمر خود به اندازه يک ماه «مرزبان» دشواري تحمل مي کند؟ از بچه هايي که با امکانات محدود به کمين مي روند تا اشرار نتوانند به اين سوي مرز بيايند چيزي نمي گوييم، راستي حقوق شما چقدر است آقاي خبرنگار؟ آيا حقوق تمام همکارانتان در تحريريه روزنامه به اندازه دريافتي يک ستاره فوتبال است؟ با خودم حساب و کتاب کردم ديدم نه، تحريريه ما و خبرنگاران شهرستان هاي ما سرجمع به اندازه يک ستاره نمي گيريم. تازه براي ما ريال به ريالي که مي گيريم حرمت دارد اما ۸۰۰ ميليون تومان براي آقاي دايي پولي نيست. از ما مستقيم ماليات گرفته مي شود قبل از آن که فيش حقوقي به دست خود ما برسد، اما فوتباليست ها براي فرار از ماليات هزار راه در رو دارند. ديگري گفت ياد پرستاران افتادم که در سختي روزگار، سختي کار را هم تحمل مي کنند و ياد مهندسان و کارکنان معدن و ... همه اقشار جامعه که کار سخت و زيان آور را انجام مي دهند افتادم و افسوس خوردم. نگوييم در همه دنيا پول هاي صد چندان هم مصرف مي شود به پاي فوتبال. چون خواهم پرسيد در کدام کشور اين همه پول از بيت المال و بودجه عمومي پاي فوتبال شکست خورده و تحقير شده ريخته مي شود؟ در اروپا اگر ميلياردي پول مي دهند، از درآمدهاي باشگاه و توسط بخش خصوصي است نه از اموال عمومي. تازه آن ها با فوتبال خود در خدمت توسعه و ترويج فرهنگ کشور خود هستند اما فوتبال ما جز واردات رفتاري آن هم از نوع ناهنجار آن چه گلي به سر فرهنگ جامعه زده است.البته قصد اين را ندارم که بگويم در اين فوتبال را گل بگيريد، حرف من اين است که به سر و ريخت فوتبال و فوتباليست ها نگاه کنيد و به اندازه اي که بايد هزينه کنيد. هيچ عاقلي بدون هزينه - فايده کردن، اين همه پول را در چاه نمي ريزد حال آن که اين نتايج به دست آمده از فوتبال چاه ويل ساخته که از آن چيزي عايد مردم نمي شود. برويد و فوتبال را درست کنيد تا هم در عرصه فرهنگ و هم در وادي احياي غرور ملي اثر گذار باشد نه اين گونه که هست و الا در اين شرايط من به جاي مسئولان از همه مرزبانان، پزشکان، خلبانان، خبرنگاران، مهندسان، معلمان، کارگران و رفتگران، کشاورزان و از همه عذر مي خواهم که در کنار چشم بستن بر تلاش همه، همه چشم ها و دوربين ها را به روي فوتبال باز کرده ايم. اصلا هم قصد پرسش ندارم که آيا براي ديگر مشاغل و طرح مشکلات آنان در تلويزيون به اندازه يک فوتباليست زمان در نظر مي گيرند يا نه. به خود تلويزيوني ها مربوط است اما من شرمنده مردم مي شوم وقتي روزگارشان را مي بينم و روزگار پر غرور جماعت توپ گرد را مي بينم که به کره زمين هم فخر مي فروشند. گاهي حالم به هم مي خورد که برخي ارباب سياست در تبليغات انتخاباتي به سوي اين جماعت دست دراز مي کنند، حال  آن که... بگذريم... مردم نسبت به اين پول ها که صرف برخي از اين جماعت مي شود خيلي حرف دارند آن هم در زمانه اي که برخي از مردم در پرداخت بليت واحد مشکل دارند اما فوتباليست ها از هواپيماي اختصاصي سخن مي گويند...

خراسان - مورخ یکشنبه 1389/06/07 شماره انتشار 17636 /صفحه۹/اجتماعی

با يک گل بهار نمي شود، اين يک ضرب المثل است. اما از کنار هم نشستن گل ها، مطمئنا بهار مي شود، پرگل و پرشکوفه هم مي شود بهار، پس بايد به گل فکر کرد و بالاتر؛ بايد به گلريزان فکر کرد تا بهار شود زمان، تا بهار شود زمين، تا کساني که به خط هاي آخر نااميدي مي رسند، نقطه پايان بگذارند بر مشق نااميدي و به سرخط زندگي بر گردند. پس گل ها را بايد کنار هم چيد، بايد جوانمردان جامعه را ندا در داد که عيد ميلاد امام حسن مجتبي عليه السلام است. زادروز کرامت مردي که دريا بخشندگي از او مي گيرد و نامش با کرامت همراه است و او را کريم اهل بيت مي خوانند. پس همه جوانمردان را بايد در صف نمازي نشاند که امامتش با کريم اهل بيت است. اويي که بارها اموالش را در راه خدا براي ارتقاي سطح زندگي نيازمندان بخشيد و راستي وقتي امام زندگي انسان حسن مجتبي باشد، نه تنها ياري مردم آسان و لذت آور است که بخشش دشمن هم حلاوت بخش مي شود. وقتي قرار باشد مشق با سرمشق امام حسن، نيکو کنيم فردا در گلريزان نه فقط کم نخواهند بود کساني که براي ياري مردم در بند، دست به جيب مي شوند، بلکه فراوانند کساني که با ايثار ثروت و مال خود زمينه آزادي غفلت زده اي به زندان افتاده را فراهم خواهند کرد و به او زندگي دوباره خواهند بخشيد. اين درست که زنداني جرمي مرتکب شده است و مجازات قانوني حق اوست، اين درست که حادثه ديدگان حق دارند او را در حبس نگه دارند و براي احقاق حق خود اصلا مستوجب ملامت نيستند، اما از آن جا که اينان در اتفاقات گرفتار آمده اند و جرم آنان غير عمد است، مستحق ياري هستند. از آن جا که معمولا از اقشار فرودست جامعه هستند، جوانمردي اقتضا مي کند دست آنان را بگيريم. هر کداممان به اندازه اي که مي توانيم، من قلمم را مي آورم، تو قدمت را، من آبرويم را مي آورم تو ديگري آب زندگي را. تو کمک مي کني، من کمک مي کنم، او کمک مي کند، همه کمک مي کنيم تا نيت جوانمردانه گلريزان در جامعه احيا شود تا کسي به دليل فقر در زندان نماند، تا چشم هايي به در خشک نشود و به نااميدي نرسد و اين نااميدي هزار مشکل نيافريند. مي دانيم کساني که به خاطر ديه و جريمه زنداني هستند معمولا، افراد توانگر نيستند و الا حاضر نبودند يک روز زندان را تحمل کنند. بلکه اينان از اقشار نيازمند هستند و نبودشان در خانه، نيازمندي خانواده شان را هم مضاعف مي کند. نمي خواهم سياهه اي از آسيب هايي که ممکن است خانواده افراد را تهديد کند بنويسم. قصد واکاوي اين موضوع اجتماعي را هم ندارم فقط مي خواهم به ياد آورم که فقر مي تواند بستر خطا شود. اما بودن پدر بر سر خانواده هم از خطر فقر مي کاهد و هم زمينه بروز جرايم را کاهش مي دهد. پس اگر به دنبال داشتن جامعه سالم هستيم باز بايد به مقوله آزادسازي زندانيان جرايم غيرعمد توجه ويژه داشته باشيم. از طرف ديگر بايد به احساس و نظر طلبکاران و کساني که بر آن ها جرمي واقع شده و مثلا در تصادف آسيب ديده اند، احترام گذاشت و با حفظ اين احترام گلريزان کرد. آن قدر گل ريخت تا زمين بهار شود. آن قدر بايد گلريزان کرد تا بي گناهي تنها به خاطر جرايم غيرعمد در زندان نماند. بايد «اللهم فک کل اسير» را از زبان به رفتار در آورد و عملا مشق از سرمشق امام حسن نوشت و براي آزادي در بند ماندگان بي گناه تلاش کرد...

خراسان - مورخ پنج‌شنبه 1389/06/04 شماره انتشار 17634 /صفحه۸/خانواده و سلامت

 کوچولوي شيرين رفتار، خانه از غم سرد شده را گرم و پس از مدت ها، لب ها را به لبخند باز کرده بود. وقتي مي گفتند کو مامان؟ اگرچه توان گفتن کامل نداشت اما با نگاهش، با انگشت اشاره اش و با کلمات ناقصش، کامل ترين مفهوم زندگي را، مادر را نشان مي داد. وقتي از داداش مي پرسيدند، نگاهش با لبخندش روي چهره برادرش قفل مي شد. کليد اين قفل سوال ديگر بود؛ کو آبجي و او باز رو برمي گرداند به طرف خواهرش و چهار دست و پايي به طرفش مي رفت. اما وقتي مي گفتند کو بابا؟ نگاهش به در مي خشکيد و تازگي ها هم «در... در» را به آن اضافه مي کرد تا بفهماند، پدر نيست.بله، پدر خانواده نيست. او رفت که شب با نان بازآيد، اما نيامد، خبرش را از پاسگاه آوردند که بر اثر سانحه رانندگي، باعث مصدوم شدن يک شهروند شده است و حالا گرفتار ديه و زندان است. ديه را نمي تواند بدهد. زندان ماندنش هم چاره کار نيست اما حکم قانون است و کوچولوي شيرين رفتار هنوز پدرش را سير نديده است تا دستان کوچکش را دور گردن او حلقه کند. گرماي بوسه پدر هم دارد از خاطرش پاک مي شود انگار. او پدر را از «در» مي شناسد. اما انگار يکي بايد پي گيري کند تا کوچولو باز هم بتواند پدر را ميهمان زيباترين زمان رشد و شيرين کاري اش بکند اما... براي اين کار بايد خيران دست به جيب شوند براي ياري پدرش و پدرهايي که زندان نشين شده اند، هرچند قبل از هر چيز زندان نشين غفلت خويشند اما مرداني بايد به ياري برخيزند تا در زندان باز شود و زندانيان جرايم غيرعمد بتوانند به زندگي برگردند و خانواده اي را گرما بخشند. از اين قبيل زندانيان جرايم غيرعمد که به حبس افتاده اند در همه شهرها هستند، نيکوکاران و نيک انديشان و نيک تدبيران هم همه جا هستند، پس مي توان اميد بست که درها باز شود و کوچولوهاي شيرين رفتار، «پدر» را با چهره اش نشان دهند نه با اشاره به «در».

* راننده اتوبوس بود، اتوبوس بين شهري. مي آمد و مي رفت. اخلاق خوبش برايش مشتري ها و مسافرهاي دائمي دست و پا کرده بود. با همه خوب بود آقاي راننده. خوش اخلاق و خوش رفتار. همه را هم آن قدر دوست داشت که اگر از دماغ کسي خون مي آمد گلويش پر از بغض مي شد. اما يک حادثه رانندگي باعث شد، باعث مرگ ۲ جوان شود و... کارش به زندان باز شود. هرچند با توجه به اخلاقش زندان اصلي در درون خود او شکل گرفته بود و وجدان هر روز تازيانه اش مي زد و عاطفه اش هم همکاري مي کرد که چرا با يک غفلت باعث شد ۲ جوان، جان خود را از دست بدهند. او مدام با خود درگير بود. خبر به گوش اولياي ۲ جوان که رسيد، وقتي فهميدند راننده خودرو سوگوار آن دو جوان است و روزگار زندگي اش از نظر اقتصادي خوب نيست، جوانمردي را به اوج رساندند و با گذشت از آقاي راننده فرصت تولد دوباره و تنفس در هواي آزاد را به او هديه کردند. پدر پير يکي از دوجوان، راننده را کنار کشيد و دست روي شانه اش گذاشت و فشار داد، آن قدر که راننده پنجه هاي پيرمرد را روي شانه اش حس کند. پيرمرد گفت: آقاي راننده! مسافران امانت هستند دست راننده، از ما که گذشت، اما امانت دار جان مردم باش. يادت باشد هر نفر که راهي سفر مي شود ده ها چشم و جان منتظر اويند. راننده اما به زمين چشم دوخت از شرمندگي و نگاه به اشک نشسته اش را به آسمان دوخت و قول داد هوشياري اش را مضاعف کند تا حتي الامکان دچار حادثه نشود...کاش رانندگان دقت کنند و کاش وقتي حادثه اي اتفاق مي افتد، يادمان باشد عفو هم مي تواند مهرباني را در جامعه گسترش دهد...

صدايش به هق هق باز مي شود، قبل از آن که «الو» را بگويد. گريه اش امان بر، مي شود، هم براي خودش، هم براي من. او يک مادر است. يک مادر دور از فرزندانش دلش اما پيش آنان است. خودش نيست اما دلش را مي فرستد تا درد فرزندانش را مرهم بگذارد اما... او حرف هاي تلخ فراوان دارد، آن قدر زياد که انگار خاطرات شيرين را به ياد نمي آورد. گريه اش که سبک مي شود، زبانش راحت تر واژه ها را کنار هم مي چيند. او مي گويد ۴ فرزند دارد، ۲ پسر و ۲ دختر، بزرگ ترين شان پسري است ۱۸ساله و کوچک ترين شان دخترکي ۸ ساله، اما هرکدام آن قدر سختي در زندگي ديده اند و نامهرباني از پدرشان چشيده اند که در اين سال ها ، مرگ را به آرزو نشسته اند و حسرت مردگان را مي خورند و من هر روز هزار بار مي ميرم و زنده مي شوم. اما دستانم خسته است. دستانم کوتاه است و انگار خرماي آرامش من و فرزندانم را بر بلندترين نخل زمين آويخته اند...او زخم هاي زندگي اش را شمار مي کند و دردهايش را هم اما نسخه اي نمي يابد که چاره دردهايش باشد.او مي خواهد کاري بکنم، من اماچه مي توانم کرد وقتي عاطفه ها زخم مي خورد. چه مي توانم گفت وقتي کمتر گوشي براي شنيدن آماده است. او را، به آرامش مي خوانم و مي گويم هيچ کس تا خود به آرامش نرسد، نخواهد توانست بي قراري را به قرار آورد، پس اگر مي خواهد کمکي به فرزندانش کند اول بايد خود را به آرامش برساند، سپس پي کار ديگران برود. گفتم: ماه رمضان است، دل به فضل خدا ببند که دل هاي سخت را نرم مي کند و ميان فرزندانت و پدرشان بر مدار عطوفت و مهرباني رابطه اي دوستانه شکل خواهد داد و به سياستي مومنانه آنان را کنار هم خواهد نشاند تا با چشماني پر اميد به هم نگاه کنند. اين کلام امام مجتبي(ع)است که مي فرمايد«مفهوم و معناي سياست آن است که حقوق خداوند و حقوق موجودات زنده و حقوق مردگان را رعايت کني.» پس شايسته است همه حقوق هم را رعايت کنيم، مخصوصا پدران که از قدرت بيشتري برخوردارند، بايد نسبت به رعايت حقوق همسر و فرزندان خود مومنانه پيش قدم باشند و هرگز حق ندارند در سايه حق پدري، حقوق انساني و اخلاقي آنان را ناديده بگيرند يا سرپوش بگذارند بر حقوق همسر خويش.از طرف ديگر، فرزندان هم نبايد طوري زندگي و رفتار کنند که حق پدري، خدشه دار شود و حرمت پدري آسيب ببيند. حق خدا را هم همه بايد رعايت کنيم تا زندگاني خوب داشته باشيم، آ ن گونه که پيشوايان معصوم عليهم السلام چنان مي کردند؛ همه حقوق را ادا مي کردند و راز ماندگاري همگان نيز در اداي حق است. نام نيک ماندگار از اين رهگذار ميسر است. اين روايت امام مجتبي را هم برايش خواندم که در يک پرسش و پاسخ تبيين فرمودند با اين شرح که از ايشان پرسيد: «زهد چيست؟» و امام فرمودند: رغبت به تقوا و بي رغبتي به دنيا. سوال شد: «حلم چيست؟» فرمودند: «فرو بردن خشم و تسلط بر نفس»سوال شد: «سداد و درستي چيست ؟» فرمودند: «برطرف کردن زشتي ها به وسيله خوبي ها». اين ماجرا را نقل کردم و گفتم ما همه مسلمانيم لااقل ادعايش را داريم براي اثبات ادعا هم بايد رفتار خود را به ائمه نزديک کنيم فراتر از گفتار. پس مادر را و فرزندان را بايد به صبر و تقوا دعوت کرد و پدر خشمگين را به حلم فرا خواند تا اوخشمش را فرو برد و بر نفس و زبان و دستانش تسلط داشته باشد و همسر و فرزندانش نيز جز به زيبايي رفتار و سلامت گفتار نينديشند و همگي، با وسيله پاک کن خوبي ها زشتي ها را از کارنامه خويش پاک کنند، آن وقت خنده به جاي گريه خواهد نشست. آن وقت رد بوسه بر صورت فرزندان خواهد ماند و کودکان خواب هاي شيرين خواهند ديد...

خسته است، خسته. نه، فکر نکنيد از بس کار کرده خسته است. خستگي او از اين است که کار گيرش نيامده. او کارگر روزمزد است. اگر کاري گيرش نيايد آن روز، مزد ندارد. مزد هم که نباشد، دست ها خالي خواهد ماند، خب مگر دست خالي مي تواند سفره پر داشته باشد؟ سفره هم خالي خواهد ماند تا فردا اگر کاري باشد و مزدي به دست آيد، سفره، نان و پنيري در خود ببيند. سفره افطاري يک خانواده کارگر مگر با چه رنگين مي شود؟ اصلا مگر رنگين مي شود. ببخشيد، چنين شروع کردم. خستگي او و ناراحتي و ناشکيبايي من، کار را به اين جا رساند که از ميانه  ماجرا، واژه ها به حسرت برخيزند و الا بايد ماجرا را از اول مي گفتم. از اول روز که من راهي محل کار شدم و او سر گذر بود و از باز آمدنم که باز هم سرگذر بود و در آستانه افطار، خستگي و حسرت همه وجودش را فرا گرفته بود و او خجالت مي کشيد باز هم با دست خالي به خانه برگردد. با خود مي گفت: حالا چگونه غذاي افطار و سحري تهيه کنيم. امروز هم کار گيرم نيامد و باز يک روز ديگر با شرمندگي به پايان آمد .... او احساس شرمندگي مي کرد من اما از خود خجالت کشيدم، درون خويش فرياد مي کشيدم اما لبانم تکان نمي خورد. با خود مي گفتم: تو نبايد شرمنده باشي. شرمندگي حق کساني است که در غفلت به سر مي برند. من بايد شرمنده باشم که از کارگر روزمزد، کم نوشته ام. مسئولان بايد خجالت بکشند که براي اين افراد کار، فراهم نکرده اند و حتي سهام عدالت هم نگرفته اند اين کارگران بي پناه که سازماني هم ندارند و کسي نيست از حق آنان سخن بگويد. من بايد شرمنده باشم، که به مطالبه حقوق اين قشر محروم کم فرياد زده ام، کم قلم زده ام و اصلا قدمي برنداشته ام. ما بايد خجالت بکشيم که با همين حداقل ها سفره اي مي گسترانيم. مگر نه اين که بارها شنيده ايم آن ماجراي معروف را که مولاعلي مشک زن شوي از دست داده را به خانه اش رساند و وقتي آه به حسرت برآمده زن را شنيد و فهميد لابه لاي اين حسرت ها گلايه مندي از علي(ع) است و پرسيد و شنيد که همسر زن در رکاب مولا شهيد شده است و حالا کودکانش روزگار دشواري را سپري مي کنند و مولا، آن روز، چنان کرد که شايسته نام پدر يتيمان و مولاي مومنان بود و ... ما هم اين را بارها شنيده ايم اما بسيارمان يک بار هم حاضر شده ايم مثل مولا عمل کنيم. بماند که حتي فکر اين را هم نکرده ايم که در چند قدمي ما، نيازمندان آبرومند فراوانند که ديگر در دستانشان رمقي نمانده است تا به ضرب سيلي، صورت خود را سرخ نگه دارند! ماه رمضان همين چند روز که به نيمه برسد، همه از کرامت امام حسن(ع) خواهيم گفت و خواهيم شنيد اما چقدر روش مولا را به عمل درخواهيم آورد؛ چقدر به اندازه وسعمان، دستانمان را ياراي «ياري» ديگران خواهد بود؟آيا حاضريم با درس آموخته  از «کريم اهل بيت» ما هم کرامت را تجربه کنيم و به سفره هاي خالي همسايگان خود فکر کنيم؟ و باز چند روز، آن سوتر به سالروز شهادت مولاي عدالت خواهان حضرت علي (ع) مي رسيم که همه ادعايمان تشيع است و پيروي از آن حضرت اما آيا سفره هاي افطارمان را رنگي از سفره بي رياي مولاست يا رفتار ما در مقابل نيازمندان بويي از رفتار مولا را دارد؛ مولا خود را نسبت به همه مسئول مي دانست و عمل مي کرد. آيا ما حاضريم لااقل در ميان خويشاوندان خود احساس مسئوليت کنيم و دست ناتوانان را بگيريم؟ آيا حاضريم در سفره هاي افطار آنان را فرا بخوانيم؛ آيا حاضريم امکان تهيه چند وعده غذا را به نيازمندان بي کار ببخشيم؟ آيا يادمان هست هم اکنون که ما سير مي شويم شايد چند گرسنه در حوالي ما باشند؟ آيا به حاشيه شهر، سر زده ايم؟... بگذريم، حرف فراوان است، اما در خانه اگر کس است، يک حرف بس است... اما چون در خانه دل ما کسي نيست، هزار حرف هم بي اثر مي ماند والا کارگر روزمزد، با دست خالي و دل پردرد و نگاه شرمنده به خانه اش باز نمي گشت...

خراسان - مورخ دوشنبه 1389/06/01 شماره انتشار 17631 /صفحه٨/خانواده و سلامت